‘Adjustments’, gedichten van Alberto Rios (1952)

Fernando Martinez, As If we know 2019: wood, metal, plaster, plastic, acrylic (16” X 14” x 1.5”)
Aanpassingen

Toen koffie voor het eerst in Europa arriveerde,
Werd er naar verwezen als 'Arabische wijn.'

In het San Francisco van de eeuwwisseling,
Begon de bank van Amerika als de Bank van Italië.

Toen Cortès in Tenochtilàn aankwam op 8 november, 1519,
Groette Moctezuma II hem hartelijk en kuste zijn hand.

Dat allemaal. We zijn verbaasd bij de kleinste gebeurtenissen
Die we meemaken, de feiten die ons nu zo vreemd lijken.

Zoals we leven in hun kamers aan de overkant.
In 1935, zegt een bericht, toen Isaac Bashevis Singer

In New York aankwam, hij was toen dertig jaar oud
En kon slechts drie woorden in het Engels spreken:

"Take a chair."
Maar dan leerde hij nog andere woorden. Het hielp.

Isaac Bashevis Singer (Jiddisch: יצחק באַשעוויס זינגער) (Leoncin bij Warschau, 21 november 1904 - Miami, Florida, 24 juli 1991) was een Pools schrijver die in 1943 Amerikaans staatsburger werd. Hij schreef in het Jiddisch. In 1978 werd hij onderscheiden met de Nobelprijs voor Literatuur.
Once there was a cat… 1998
Dmitry Evgenievich Ikonnikov.












"Adjustments”

When coffee first arrived in Europe,
It was referred to as “Arabian wine.”

In turn-of-the-century San Francisco,
The Bank of America began as the Bank of Italy.

When Cortés arrived at Tenochtitlán on November 8, 1519,
Moctezuma II greeted him warmly, and kissed his hand.

All of that. We are amazed by the smallest of things
Coming before us, the facts that seem so strange to us now

As we live in their opposite rooms.
In 1935, reports say, when Isaac Bashevis Singer

Arrived in New York, he was thirty years old
And could speak only three words in English:

“Take a chair.”
But then he learned other words. It helped.

From Not Go Away is My Name by Alberto Ríos. Copper Canyons Press
Foto door Ivo Rainha op Pexels.com

Alberto Ríos, Arizona’s inaugural poet laureate and a Chancellor of the Academy of American Poets, is the author of eleven collections of poetry, including The Smallest Muscle in the Human Body, a finalist for the National Book Award. His most recent book is A Small Story About the Sky, preceded by The Dangerous Shirt and The Theater of Night, which received the PEN/Beyond Margins Award. Published in the The New Yorker, The Paris Review, Ploughshares, and other journals, he has also written three short story collections and a memoir, Capirotada, about growing up on the Mexican border. Ríos is also the host of the PBS program Books & Co. University Professor of Letters, Regent’s Professor, and the Katharine C. Turner Chair in English, Ríos has taught at Arizona State University for over 35 years. In 2017, he was named director of the Virginia G. Piper Center for Creative Writing.

The Morning News

Seasons will not be still,
Filled with the migrations of birds

Making their black script on the open sky,
Those hasty notes of centuries-old goodbye.

The clouds and the heavens make a memo book,
A diary of it all, if only for a day.

The birds write much, but then rewrite all the time,
News continuous, these small pencil tips in flight.

They are not alone in the day’s story.
Jets, too, make their writing on the blue paper —

Jets, and at night, satellites and space stations.
Like it or not, we are all subscribers to the world’s newspaper

Written big in the frame of the window in front of us.
Today, we wave to neighborhood riders on horses.

We hear the woodpecker at work on the chimney.
There is news everywhere.

All this small courage,
So that we might turn the page.

Foto door freestocks.org op Pexels.com

Alberto Ríos has won acclaim as a writer who uses language in lyrical and unexpected ways in both his poems and short stories, which reflect his Chicano heritage and contain elements of magical realism. “Ríos’s poetry is a kind of magical storytelling, and his stories are a kind of magical poetry,” commented Jose David Saldivar in the Dictionary of Literary Biography. Ríos grew up in a Spanish-speaking family but was forced to speak English in school, leading him to develop a third language, “one that was all our own,” as he described it. Ríos once commented, “I have been around other languages all my life, particularly Spanish, and have too often thought of the act of translation as simply giving something two names. But it is not so, not at all. Rather than filling out, a second name for something pushes it forward, forward and backward, and gives it another life.”

Foto door Pixabay op Pexels.com
We are a tribe

We plant seeds in the ground
And dreams in the sky,

Hoping that, someday, the roots of one
Will meet the upstretched limbs of the other.

It has not happened yet.
We share the sky, all of us, the whole world:

Together, we are a tribe of eyes that look upward,
Even as we stand on uncertain ground.

The earth beneath us moves, quiet and wild,
Its boundaries shifting, its muscles wavering.

The dream of sky is indifferent to all this,
Impervious to borders, fences, reservations.

The sky is our common home, the place we all live.
There we are in the world together.

The dream of sky requires no passport.
Blue will not be fenced. Blue will not be a crime.

Look up. Stay awhile. Let your breathing slow.
Know that you always have a home here.
Foto door Donald Tong op Pexels.com

Resistance and persistence collide in Alberto Rios’s sixteenth book, Not Go Away Is My Name, a book about past and present, changing and unchanging, letting go and holding on. The borderline between Mexico and the U.S. looms large, and Ríos sheds light on and challenges our sensory experiences of everyday objects. At the same time, family memories and stories of the Sonoron desert weave throughout as Ríos travels in duality: between places, between times, and between lives. In searching for and treasuring what ought to be remembered, Ríos creates an ode to family life, love and community, and realizes “All I can do is not go away. / Not go away is my name.”

Foto door Brett Sayles op Pexels.com
I Do Not Go Away

You have terror and I have tears.
In this cruel way, we are for each other.

We are at war. You always win.
But I do not go away.

You shoot me again. Again, I do not go away.
You shoot with bullets, but you have nothing else.
Foto door Pixabay op Pexels.com

‘As if we know’ is van Fernando Martinez. Fernando Martinez was born in Buenos Aires, Argentina and studied bio-engineering at Polytechnic Institute of Technology and furniture design and fine arts at S.U.N.Y., Purchase, NY. His work has been shown in solo shows at the P-Cafe in New Rochelle, NY, the Solar Gallery in East Hampton, NY and the Bison Legacy Gallery in Cody, Wyoming. Group shows include the Miranda Fine Arts Gallery and Art-Miami Solar Gallery in East Hampton, NY, as well as the Mobile Show Galleria in Boston, among other East Coast venues.

Foto door Miguel u00c1. Padriu00f1u00e1n op Pexels.com

SCHRIJF-INSTRUCTIES, een gedicht van Phan Nhiên Hạo (Vietnam)

Schrijf-instructies

Schrijf scherp zoals een nagel geslagen in een plank.
Schrijf snel zoals wind blazend door een dorpsplaag.
Schrijf rustig zoals kolen diep brandend in de aarde.
Schrijf fel zoals een gewonde leeuw op de rand van de dood.
Schrijf voorzichtig zoals een trein ploegend door een mistige morgen.
Schrijf gevoelig zoals een vlieger voor de storm.
Schrijf plezier over het zand, verbindt dan de punten.
Schrijf spijt op het water, laat de golven het dragen.
Schrijf eenzaamheid op een lantaarn, hou de wacht tot het licht dooft.
Het is mogelijk gebald te schrijven, maar sla de werkwoorden niet over,
stagnatie zal leestekens laten zinken.
Schrijf na schemer maar niet bij dageraad -
dat is wanneer de geesten terugkeren
nadat ze meer zielengeld hebben verzameld.
Schrijf intensief bij dronkenschap, maar eens nuchter, dump het allemaal
in de rivier,
en probeer niet op te scheppen over je verslavingen.
Schrijf voor de doden, maar nodig de begrafenis-band niet uit
want synthetische muziek verstikt het lichaam.
Het is mooi om doelloos te schrijven, maar wees niet onachtzaam.
Hou taal in haar soliede staat met een hoog smeltpunt.
Schrijf ver onder nul, zoals een winterdag in Oymyakon.
Schrijf zwetende kogels, zoals zomertijd in Dallol.
Schrijf in de stijl van de New Yorkse School of Prairie, beiden cool,
maar dans niet rond met een stok
denkend dat niemand je kan zien.
Schrijf hopeloos zoals wachtend tot de maan op het dak valt en
in stukjes breekt.
Schrijf hoopvol zoals ik wachtte op mijn vrouw, om te bevallen
in het Tu Du Hospitaal.
Schrijf onvergetelijk zoals zes jaar geleden in Bangkok toen ik
een vrouw zag met twaalf vingers.
Schrijf mysterieus zoals alle lange nachten van mijn jeugd
luisterend naar de symfonie door straatverkopers geroepen.
Schrijf grootmoedig maar schenk geen aandacht aan symmetrie.
Schrijf schitterend, maar vermijd goedkoop gezichtspoeder.
Schrijf temidden van een massa terwijl je alleen staat,
met een 'Niet storen aub'-bordje' rond je nek.
Wanneer de naamlozen geëxecuteerd zijn op het stadsplein,
schrijf hun gezichten in bloed, en was nooit je handen-
niet tot vrijheid zich verspreidt als zeepbellen
door schandelijke plekken weg te schuren in de geschiedenis.

(Excerpted from Paper Bells, an upcoming collection by The Song Cave.)
“Instructions for Writing”

A Poem by Phan Nhiên Hạo, translated by Hai-Dang Phan

Write sharply like a nail driven into a plank.
Write swiftly like wind blowing through a village plague.
Write quietly like coals burning inside the earth.
Write fiercely like a wounded lion on the brink of death.
Write cautiously like a train plowing through a foggy morning.
Write sensitively like a dragonfly before a storm.
Write pleasure all over the sand, then connect the dots.
Write sorrow on the water, let the waves do the carrying.
Write solitude onto a lantern, keeping vigil until the light burns out.
It’s possible to write briefly, but don’t skip verbs,
stagnancy will sink punctuation marks.
Write after dusk but not at dawn—
that’s when the ghosts return
after collecting more spirit money.
Write prolifically when drunk, though once sober, throw it all
into the river,
and try not to brag about your intoxications.
Write for the dead, but don’t invite the funeral band
because synthetic music suffocates the corpse.
It’s fine to write aimlessly, but don’t be careless.
Keep language in its solid state with a high melting point.
Write far below zero, like a winter day in Oymyakon.
Write sweating bullets, like summertime in Dallol.
Write in the style of the New York School or Prairie, both are cool,
but don’t dance around with a stick
thinking no one can see you.
Write hopelessly like waiting for the moon to fall on the roof and
break into pieces.
Write hopefully like when I waited for my wife to give birth
at Tu Du Hospital.
Write unforgettably like in Bangkok six years ago when I saw
a beautiful woman with twelve fingers.
Write mysteriously like all the long nights of my youth
listening to the symphony of the street merchants crying out.
Write handsomely, but pay no attention to symmetry.
Write gorgeously, but avoid cheap face powder.
Write in the middle of a crowd while standing alone,
a “Do Not Disturb” sign around your neck.
When the nameless are executed in the city’s square,
write their faces in blood, and never wash your hands—
not until freedom spreads like soap bubbles
from scrubbing history’s shameful spots.

Excerpted from Paper Bells, an upcoming collection by The Song Cave.

Phan Nhiên Hạo
Phan Nhiên Hạo is the author of three collections of poetry in Vietnamese, Thiên Đường Chuông Giấy [Paradise of Paper Bells, 1998], Chế Tạo Thơ Ca 99-04 [Manufacturing Poetry 99-04, 2004], and Radio Mùa Hè [Summer Radio, 2019]. He received a B.A. in Vietnamese Literature from the Teachers’ College in Saigon, a B.A. in American Literature and a Masters in Library Science from the University of California, Los Angeles, as well as a Masters in Anthropology from Northern Illinois University. His poetry has been translated into English and featured in Of Vietnam Identities in Dialogue (Palgrave, 2001), Three Vietnamese Poets (Tinfish, 2001), Language for a New Century (W. W. Norton, 2008), and The Deluge: New Vietnamese Poetry (Chax Press, 2013). In 2006, Tupelo Press published a bilingual collection of his poetry, Night, Fish, and Charlie Parker, translated by Linh Dinh. He currently lives and works as an academic librarian in Illinois.

“Instructions for Writing”

interview met de dichter: https://lithub.com/hai-dang-phan-on-poetic-distance-and-reenacting-the-past/

Kit’s Writing Lesson 1852 Robert Braithwaite Martineau 1826-1869 Presented by Mrs Phyllis Tillyard 1955 http://www.tate.org.uk/art/work/T00011

Een habijt als ‘corpus delicti’

In de vorige bijdrage was het duidelijk dat kledij niet alleen beschermende functies had maar het dragen ervan duidelijk een standpunt tegenover maatschappelijke opvattingen kon zijn. De heren schilders, starend naar de maan, overtraden opzettelijk een wet uit 1819 waarin het verboden was dergelijke ‘ouderwetse’ kleren (lees: uit vrijere tijden) te dragen of in kunstwerken te vertonen.

Was in de kunst meestal de schaarste aan kledij belangrijker dan het vertoon ervan (tenzij om met rijkdom uit te pakken) toch vond ik toevallig een prachtig beeld uit de Spaanse barok waarin kledij zelfs een ‘corpus delicti’ werd al zou je dat op het eerste gezicht niet zeggen, zeker niet als de afgebeelde een ‘heilige’ monnik voorstelt.

Pedro de Mena (1628-1688) als een van de grootste barokbeeldhouwers, toont ons de heilige Diego de Alcalà, ook gekend als de heilige Didacus die rond 1400 in Spanje leefde. Geboren uit arme ouders werd hij door hen aan een eremiet toevertrouwd die in een stadje dichtbij Sevilla leefde. Dat je in zo’n gezelschap je geroepen voelt, mag niet verbazen. Diego werd lekebroeder bij de Franciscaners, werkte in kloosters op de Canarische eilanden, Spanje, Rome, Italië, voor hij terechtkwam bij het ‘Convento de Santa Maria de Jesus in Alcala’. Werkzaam in de infirmerie van deze kloosters bleek Diego zieken miraculeus te genezen. Eén van de wonderen die voor zijn canonisatie in 1588 vermeld is, werd het onderwerp van dit mooie beeld.

Toegewijd aan de armen probeerde hij bij een groot tekort aan voedsel in het klooster, toch geregeld brood mee te smokkelen onder zijn habijt, door het in de vouwen ervan te verbergen. Door de abt van het klooster werd hij daarbij betrapt. Hij vroeg hem wat hij verborg in zijn gebundelde pij. Deemoedig wilde hij het brood tonen maar dat bleek miraculeus in een bundel rozen veranderd te zijn. Die zijn hier niet afgebeeld want voor de gelovigen werden er in de schoot van het beeld echte of zijden bloemen gebruikt.
Kijk nu nog eens naar het mooie beeld van Pedro de Mena, gepolychromeerd hout, rond 1665-1670 gemaakt, en je merkt de mengeling van zorg, angst om betrapt te worden en vertrouwen in de hogere machten.
Het kleed, de mantel, pij of habijt, is het centrum van het gegeven. Een corpus delicti.

Al is de mantel het belangrijkste onderdeel, de mooie handen die de plooien bij elkaar houden, toch is het de houding die het letterlijk en figuurlijk dichter bij ons brengt. Hij beweegt, wil hier net even remmen om vragend naar de abt te kijken. Is er iets? De mengeling van schuld en twijfel op zijn gezicht, de ene voet nog voor de andere.

Het gebruik van de glazen ogen die met de gelaats-uitdrukking concorderen brengen hem als ‘levend’ wezen bij ons. Je verwacht het eerste woord. Aanwezigheid. Het was de vereiste om als uitgangspunt voor meditatie te dienen. Geen abstracties, geen mystieke achtergrond. Aanwezigheid. Niet alleen psychisch maar ook een fysieke aanwezigheid. Een bijzonder mens confronteren met de pelgrim, de gelovige die beseft dat de vereerde net zo’n mens van vlees en bloed was en is als hij-zijzelf. Iemand die het verbod van de prior durfde overtreden uit liefde voor de armen. Met de rozen als bewijs dat een zuivere ziel zich niet aan zo’n verbod moest storen.
De kledij als hulpmiddel om niet alleen een heilige ziel van warmte te voorzien maar als mogelijkheid om het gebod van liefde tot in de ongehoorzaamheid aan het gezag toch te vervullen.

In de prachtige Ecce Homo, tentoongesteld in the MET, NY samen met de Mater Dolorosa, vervult de rode mantel de tegenstelling tussen degene die liefdevol mensen geneest en het woord uitdraagt met de vreselijke pijnen en vernederingen hem aangedaan. Maar het maakt hem net zo aanwezig terwijl hij een mens van vlees en bloed blijft die met een waardigheid van een ‘wetende’ ons aankijkt.

De beheersing van de verschillende materialen en hun onderliggende combinaties, de studie van houdingen en gelaatsuitdrukkingen, ze horen bij het alaam van een van de grootste meesters uit de late Barok die tot op de dag vandaag ons via zijn werk blijft vragen stellen of troost bieden. Aanwezigheid. Een kenmerk van grote kunst.

San Diego de Alcalá, otherwise known as Saint Didacus, was born in Spain around 1400 to impoverished parents who placed him in the care of a religious hermit leaving outside Diego’s native town of San Nicolás del Puerto, near Seville. Following a religious vocation, Diego became a lay brother of the Franciscan order. He worked at monasteries in the Canary Islands, Spain, and Rome, Italy, before finally settling at the Convento de Santa María de Jesús in Alcalá, Spain, where he lived until 1463. He spent much time working in the infirmary of these monasteries and is said to have brought about miraculous cures to those in his care. The earliest depictions of San Diego following his canonization in 1588 show his healing miracles, but in seventeenth-century Spain, however, another miracle came to be the standard form of the saint’s iconography, and it is this miracle that is depicted in Mena’s sculpture: Diego was devoted to the poor and often took them bread from the monastery table. During a shortage of food at the monastery, Diego was forbidden to do so but continued to take bread to the poor, hiding it in the folds of his monastic habit. On one occasion, the superior of the monastery caught Diego in the act of taking bread and challenged him to show what he was carrying in his bundled robes. When Diego looked down, the bread was miraculously changed into roses. As was often the case for sculptures depicting this miracle, the roses are not carved, for the faithful would place real or silk flowers in the lap of the sculpture.

“It has been said of Pedro de Mena that he was unsurpassed in conveying religious feeling,” That is fully evident here in the expression on the saint’s face, which simultaneously captures his guilt in being caught stealing and his awe at the miracle that then occurs.”

Pedro de Mena, born in Granada, was the son of Alonso de Mena, who operated the most active sculptural workshop in the city. Alonso died, however, when Pedro was only 18 years old. Pedro assumed control of the workshop, but in 1652, Alonso Cano returned to Granada, and Pedro, still only 24, fell entirely under Cano’s influence. Cano had spent the previous decades in Seville and Madrid, where he worked alongside the greatest sculptors (Juan Martínez Montañés) and painters (Diego Velázquez) in Spain. Mena quickly assimilated the lessons offered by Cano, and when around 1655 Cano was given the commission to produce four life-sized sculptures for the convent of the Angelo Custodio, he entrusted Mena with the project. Those sculptures, representing Saints Anthony, Diego, Peter of Alcantara, and Joseph, are Mena’s first major works, and although executed under Cano, they established him as an important independent master. Shortly afterwards, Mena was offered the project to carve the choir stalls in the cathedral at Malaga. He moved to Malaga in 1658 and remained there for the rest of his life, occasionally travelling to Granada, Toledo, or Madrid, but for the most part, producing works in Malaga that would be sent to patrons around Spain. (art daily 2020)

De maan, mannen en de mode, tekst bij een schilderij van Casper David Friedrich

De maan, de mannen en de mode, ziedaar een klankrijke samenvatting van dit intussen overbekende schilderij van Friedrich gemaakt tussen 1825-1830 of samengevat:

The mood of pious contemplation relates to fascination with the moon as expressed in contemporary poetry, literature, philosophy, and music. Both figures are seen from the back so that the viewer can participate in their communion with nature, which the Romantics saw as a manifestation of the Sublime.
Although the landscape is imaginary, it is based on studies after nature that Friedrich had made in various regions at different times. Both men wear Old German dress, which had been adopted in 1815 by radical students as an expression of opposition to the ultraconservative policies then being enforced in the wake of the Napoleonic Wars. The staunchly patriotic Friedrich deliberately ignored the 1819 royal decree forbidding this practice and depicted figures in traditional costume until his death.

Hier staan  schilder Caspar David Friedrich
en zijn vriend-collega August Heinrich,
beiden in het maanlicht, een praktijk
die in romantische dagen nergens opzien baarde.

Maar dat zij kleren dragen als weleer de Duitsers deden
werd door ultra conservatieve heersers
streng verboden in Restauratie-tijden.
Radicale studenten tooiden zich bij voorkeur
in traditionele spullen, terwijl hier te lande een jeansbroek
nog luidop vloeken was, jaren na expo 58.

Twee dandy' s in het maanlicht.
Een protest tegen stijlloze gehoorzaamheid:
marsjeren vraagt een ander uniform.
De elegante Robert de Montesquiou zou juichen
als hij ons in pantalon, gilet en vest
de maan zag bekijken.

Voor wie de mannenvriendschap schuwt
blijft er nog een versie met een vrouw als gezellin
bij ’t nachtelijk mediteren.

Wie enig vermoeden heeft van andere zaken
kan een klacht indienen
of een ingezonden stuk lanceren.

https://www.tuttartpitturasculturapoesiamusica.com/2011/12/caspar-david-friedrich-1774-1840-german.html

Een dinsdag in juni.

Het beetje wind beweegt de klankstaven boven de buitentafel.
De zachte zielen van de overkant hoorbaar

Absolute kampioenen van vooruitzien bleven de Engelsen met een ‘Early edition’ van je agenda,voor het volgende jaar, ter beschikking eind januari van het lopende jaar. Zelfs te koop bij Hatchard’s Picadilly of St.Pancras, de oudste boekenwinkel van Londen.
Nu plannen je kinderen of kleinkinderen vlotjes digitaal tot voorbij 2055 en kun je moeiteloos de eerste dag van je pensioen voorbehouden terwijl je volgende week zestien wordt.
In onze jonge jaren was dat ‘zonde’.
Was ongeveer alles buiten het toen heersende ‘normale’ zonde, een agenda of kalender voor het volgende jaar kon ten vroegste midden september, of beter nog rond Allerheiligen. Wel kon je einde juni nog een restant-kalender van het lopende jaar voor een gunstprijsje in huis halen, koopjes die nu meestal al op 3 januari ter beschikking zijn, maar de toekomst had nog niet dat dwangmatige karakter die ze nu vertoont in twintig- of vijftigjaren-planningen terwijl de tendens onzer voorouders zich tot ‘wat zullen we mogen eten’ beperkte, als er al iets te eten zou zijn uiteraard.

ook in het parfum van de liguster of
het trillen van vleugeltjes van een bijna onzichtbaar vliegje

Het feit dat je eind februari de sinterklaasaankopen voor dat jaar bij de groothandel moet reserveren, dat je nog voor je zomerse zwembroek droog is je een skivakantie moet bestellen, er nu volop kerstafleveringen worden gepland en uitgewerkt, maakt duidelijk het ‘voorbijhollen’ zichtbaar.
Als kind had mijn grootmoeder het wel eens over ‘over-overmorgen’, een antwoord op een ongeduldige vraag waarop niet dadelijk een antwoord mogelijk was. Je besefte onmiddellijk dat ‘over-overmorgen’ voorlopig te vergeten was en je wachtte ‘geduldig’ tot de volgende morgen om het blaadje van de voorbije dag los te scheuren van het steeds dunner wordende blokje ‘huisvriend’ of ‘druivelaar’, al bestonden er trukjes om een stiekem te vroeg gescheurd exemplaar weer op te hangen, ongeduldig als we toen ook al waren voor de dag van morgen.

en het glanzen van nieuwe pas getekende blaadjes.

De dag van vandaag-nog even: 16 juni 2020- krijgt al dadelijk een leestip van de dag, met als titel: Paus: ‘Bloeddonatie is concreet gebaar van solidariteit’. Dit naar aanleiding van de geboortedag van Karl Landsteiner, oud-Nobelprijswinnaar en uitvinder van het ABO-bloedgroepsysteem. Bij de bijbellezingen van dinsdag in week 11 door het jaar, gaat het over een koning (Achab) die een moord heeft gepleegd en daardoor eigenaar van de wijngaard van de gedode is geworden. De profeet Elia zal hem een lesje leren met goed gevolg.
Er is ook een Sudoku van deze dinsdag maar daarvoor moet je je eerst op het NRC handelsblad abonneren. In ‘Fijnedagvan’ blijkt het vandaag ‘dag van het Afrikaanse Kind’ te zijn, morgen Dag van de Digitale Overheid, Dag voor de bestrijding van Woestijnvorming en Droogte terwijl het donderdag Sushi dag is, dag van de Flexmedewerker, dag van de duurzame Gastronomie, dag van het Topadvies en Tapasdag. Vrijdag: Dag tegen Woninginbraak en Drenteldag. Nog meegeven dat het zondag ook de dag van de lange Mensen is, terwijl zaterdag de dag van de Bouw geannuleerd werd.

Varens boven de rustplaats van een uitgezongen merel

Bij ‘datum-nl’ kom je te weten dat dit de 168ste dag van het schrikkeljaar 2020 is, en dat je onder het sterrenbeeld Tweelingen bent geboren als je vandaag verjaart. De zon kwam op om 5:19 en gaat onder om 22:01. De maan was voor 24% zichtbaar. Hans Dorrestijn (1940) wordt 80 vandaag en Frederik van Eeden stierf vandaag in 1932.
Op deze dag speelt het boek Ulysses van James Joyce zich af volgens kenners en Wikipedia.
Het weekmenu van bistro Sint Andriesabdij in Zevenkerken biedt vandaag soep van de dag, gehaktbroodje, natuuraardappelen, gestoofde erwtjes & wortelen, en dat voor 12,50 €.

en door het gaas de tafel voor dagelijkse verhalen
Maar, er is-was ook, die dinsdag in juni:

Het beetje wind beweegt de klankstaven boven de buitentafel.
De zachte zielen van de overkant hoorbaar
ook in het parfum van de liguster of
het trillen van vleugeltjes van een bijna onzichtbaar vliegje
en het glanzen van nieuwe pas getekende blaadjes.

Varens boven de rustplaats van een uitgezongen merel
en door het gaas de tafel voor dagelijkse verhalen.
Een uit de tijd gevallen paaskonijn vreest de jagers niet.
Het ogenblik blijft ons verbinden.
Nabijheid heeft de kalender niet van doen.
Het ogenblik blijft ons verbinden.
Nabijheid heeft de kalender niet van doen.

Afstand en geborgenheid: Parc de la Distance (studio Precht)

ontwerp voor ‘Parc de la distance’ in Wenen door studio Precht

Het zogenaamde ‘nieuwe normaal’ van enige afstandelijkheid inspireerde architectuur-studio Precht met basis in Oostenrijk, ‘Parc de la Distance’ te ontwerpen, ‘a new kind of social-distancing park’ voor een braakliggende plaats tussen de iconische Schönbrunn – en Belvedere Palace gardens in Wenen.

Parc de la Distande in-uitgangen

“The centers of the cities should not be defined by their buildings but by the possibilities that allow us to escape to nature. Instead of banks, traffic, and office blocks, city centers should be redesigned around parks, wilderness areas, and plants. Lack of nature is a problem in many urban areas and I hope that the ‘Parc de la Distance’ can offer this escape route in more regions.” (Chris Precht)

Every lane has a gateway on the entrance and exit, which indicates if the path is occupied or free to stroll. The lanes, all about 600 meters long, are separated by hedges of 90 centimeters wide. Sometimes visitors are fully immersed by nature, other times they emerge over the hedge and can see across the garden. As they stroll, they might hear footsteps on the neighboring paths. But at all times, they keep a safe physical distance to each other. And post-corona, the park will remain as an urban oasis.

Een vingerafdruk als globaal beeld, je kunt er rondwandelen zonder dat je een ander persoon kruist. Je wandelt in een spiraalvorm in een aparte bedding omgeven door hagen van negentig centimeter breed. Elk pad is ongeveer 600 meter lang, de hoogte van de hagen varieert, ook de doorzichtbaarheid, zodat je toch nu en dan visueel contact met andere wandelaars kunt maken terwijl je op een ‘veilige’ afstand blijft. Tot in het centrum heb je ongeveer twintig minuten nodig, zeggen de ontwerpers van studio Precht.

Wandelaars blijven met elkaar verbonden niet alleen door zichtbaarheid maar ook door het geluid van hun voetstappen over de met rood grind bestrooide wandelpaden. Elk pad is 240 centimeter verwijderd van een ander pad, inclusief de heg.

Chris Precht, oprichter van Studio Precht (voorheen Penda): “Mijn vader zei altijd dat er kracht schuilt in afzondering. Je leert jezelf kennen, je krachten en zwaktes. Je realiseert je dat je maar een klein deel van een enorm universum bent. Dat is, denk ik, en belangrijke les in tijden van egocentrisme. Dingen als een afgelegen retraite, meditatie, een bergtop of een wandeling van twintig minuten in afzondering kan je tot deze realisatie brengen.” (stedebouw en architectuur 29 mei 2020)

“I see the origin of the design in French baroque gardens, a strong order of plants, hedges that create geometric shapes,” says Precht. “But there is also an inspiration drawn in Japanese Zen-gardens. Circular movements. Raking of gravels that center around corner stones.” 

Na de pandemie verwijdert studio Precht een deel van het centrum van het park. Dat wordt een plaats voor een fonteinen-plek. De wandelaar kan er stoppen en na een kort oponthoud zijn weg verderzetten. Dat fonteinplein zou dan een moment van stilte en rust zijn in een stedelijke omgeving.

Dit mooie idee is maar één van de vele plannen en realisaties van de jonge Precht studio, gevestigd in het bergachtige landschap van Salzburg. Klik hierboven op ‘studio Precht’ om na enige bijklikken ter plaatse een fraai overzicht te krijgen van hun werkzaamheden in het wereldlandschap. Elk plan of gerealiseerd project is meestal van de nodige foto’s en gif’s voorzien zodat je een inzicht krijgt in hun werkwijze en filosofie.

Het onderstaande intervieuw met Chris Precht is ook een mogelijkheid om kennis te maken met deze nog jonge en boeiende architectenploeg.

We are precht. We are a group of creatives led by Fei & Chris. Our studio is located in the mountains of Austria. From this remote location we design projects around the world. We are passionate to create an ecological future and these are the topics of our work: We believe in green architecture. Buildings that use natural materials and give space back to plants. We believe in diverse architecture that is specific to a certain place, a certain time and a certain culture. We believe in adaptable architecture that is able to support a flexible generation and its global opportunities. Architecture needs fresh ideas. Currently, the building industry uses more than 50% of the global energy and produces 40% of CO2. We need to do better. It’s on us, the next generation of architects, to create a healthier future.

The Toronto Tree Tower symbolizes an ecological system for wooden highrises worldwide. The building should be seen as a catalyst for future residential buildings that are ‘more efficient to construct’ and ‘more ecological to our environment’ than common construction methods.
The 18-storey tower will stand 62m high and will comprise 4500 sqm of residential areas and 550 sqm of public areas with a cafe, a children’s daycare-center and workshops for the neighboring community. Due to its natural appearance, the building shifts the usual relation from a ‘building to city’ relation to a ‘building to nature’ relation. The tower tries to establish a direct connection to nature with plants and its natural materiality.
Canada was also a forerunner for a modular, prefabricated construction which was efficient on one hand and visually interesting on the other. One great example for this process is Moshe Safdie’s Habitat 67. Inspired by the Habitat, The ‘Tree Tower’ uses a modular building process, where pre-fabricated and pre-cut CLT panels are assembled to modules off-site at an indoor facility. After the work on site, with foundation, ground floor and a base core is done, all modules include fixtures and finishes are delivered to the site and craned into place. During the process of stacking the modules, the timber clad facade panels are installed and sealed.
To go fully modular and prefab, the process is faster, less noisy, reduces waste and allows for a high degree of quality control as most parts of the building are assembled in a controlled indoor environment. The structure of the building is mainly massive timber panels with a hybrid of CLT, concrete and steel-elements where needed and can be seen as a prominent statement to use engineered wood products in vertical structures.

Verhalen vertellen: ‘de hemelspanners’ (2)

Piet Mondriaan: De rode molen 1911

De vertelling-met-sprookjeskarakter kun je doorprikken: de twee windmolens, torenhoog met reusachtige wieken, dienen tenslotte om een gesloten koepel boven de beschreven wereld vast te houden en wat de luchten moest voorstellen was slechts één groot doorschijnend vlies dat inderdaad kon scheuren en hersteld werd met de glazige wol van de getelde nachtschapen, een alternatief voor de droom.

Piet Mondriaan Molen te Uden

Maar!
Met dit woord draait het sprookje naar een politiek geïnspireerd verhaal.
Immers, de families rond Arvid en Tarik vormen een eeuwenlange elite. Zij heersen over die zogenaamde sprookjeswereld. Wie met hen bevriend is, blijft trouw aan het ideaal van de rimpelloze luchten in de kunstmatige atmosfeer.
De rimpelloze koepel weghalen is je overgeven aan de onvoorspelbaarheid van de reële atmosfeer met daarboven de diepte van het heelal waarvan de koepelbewoners slechts de decoratieve waarde kennen.
Het zou als prentje van de centrale aarde kunnen dienen omgeven door de er rond wentelende planeten, inclusief de zon, een scheppingsbeeld, het geocentrisme, dat tot in de zestiende eeuw opgeld maakte.

Stelsel van Ptolemaeus: de aarde in het centrum

De hoge torens van de windmolens zijn uitkijkposten maar ze hebben tevens een controlerende functie: ze volgen het dagelijkse leven van de koepelbewoners en leggen hun gedragingen vast zodat elke vorm van twijfel of enige opstandigheid in de klassieke kiem kan gesmoord worden.
Voor de toekomstige vertellers ligt hier dus het terrein open en breekt de dag aan dat ‘een opstandige’ ook het leven buiten de koepel ontdekt en nieuwsgierig als hij, zij is de nodige vragen-zonder-antwoord begint te stellen. en: hoe moet dat, ontsnappen uit de rimpelloze wereld?

Foto door Pixabay op Pexels.com

We kennen de risico’s je bubbel te verlaten, maar dat gevoel was de heer Columbus ook niet onbekend en zal in de toekomst weer de nieuwsgierigen verdelen in moedigen, avonturiers en eenzame helden.
Zo is mijn vertelling die begon met ‘de luchtenspanners’ om te bouwen tot een boek, game, stripverhaal of scenario.
De vertellende motor kun je deze dagen volop zijn toerental opdrijven door elke week één aflevering te vertellen, leeftijd 0-101. Ik schuif deze wereld nog even naar de map van ‘uit te werken schetsen’ en kan fragmenten ervan aan mezelf vertellen, een methode waarrond een verhaal kan aandikken en daarna te drogen wordt gelegd om in sneetjes te worden geschreven en samengevoegd in de letterenwinkel(s) wordt aangeboden.

Foto door icon0.com op Pexels.com

Zo kunnen je vertelde vondsten het stremsel zijn waarin jouw verhalen een vastere structuur kunnen krijgen door ze geduldig aan jezelf of je kleinere en grotere omgeving te vertellen.
Het plezier van het vertellen kan niemand je nog ontnemen, het geduld daarna de beste vindingen naar een heus geleed verhaal over te brengen bevrijd je alvast van de gevreesde verveling. En las ik: geduld slaat niet terug maar leunt achterover. Voilà. Vertel de wereld door ze telkens weer opnieuw uit te vinden. Er was eens…

The Windmill at Wijk bij Duurstede
Jacob van Ruisdael 1628-29-1682)

Stilte, de leegte voor essenties: Gwen John

A corner of the artist’s room in Paris

Haar leven vind je op talrijke plaatsen beschreven, al dan niet in vergelijking met dat van haar broer Augustus. Gwen en Augustus. John als familienaam.
Hij, de onstuimige.
Zij, op zoek naar de ‘interior’ der dingen, maar vergis je niet, het verlangen was groot.

De kamer in Parijs.
Een decade de geliefde van wereldkunstenaar beeldhouwer Rodin.
Voor hem: één van.
Voor haar: de enige.

The building weighs less than a flower. The parasol stem dreams about being a wicker chair. A blade of wall threatens the throat of the outside world . . . or caresses it. In A Corner of the Artist’s Room in Paris, twin concepts–Wales/France, this/that, presence/absence, times of day/times of life–trade places or blend. (Barry Nemett, schilder)

A corner of the artist’s room, Paris

Translated from the novel Die Muse des Bildhauers (A sculptor’s muse) by Alexandra Lavizzari (p.131, German Edition):

»O mein Meister, es gibt keinen Mann wie Sie auf der Welt, Sie sind die Schönheit meines Lebens! Sie kümmern sich um meine Bedürfnisse, das ist so gütig von Ihnen, aber wenn ich hungerte oder kalt hätte, wäre meine Seele noch die zufriedenste und glücklichste auf Erden, … weil ich Sie liebe, mein Meister, aber meine Liebe zu Ihnen ist das Schönste, was Sie mir geben.«

»O my master, there is no man like you walking this earth, you are the beauty of my life! You take care of me and my needs, how gracious of you, but even if I were starving or cold my soul would be the most content and happy on earth … because I love you, my master, and my love for you is the most beautiful gift you could give me.«

Little Interior

‘Terugdenken roept misschien te veel de afwezigheid op -alsof er een tijd zonder denken was, en wellicht kon je de intense liefde op die manier ervaren- terwijl herinneren het afgeslotene van het voorbije benadrukt, probeert het -vaak tevergeefs- het verleden opnieuw als ‘heden’ te beleven, een bekende vorm van vervalsing, veredeling of verkettering. De afwezigheid. De warmte van de theepot, ook vrijwel leeg, de tafel achtergelaten op weg naar.

The brown tea pot

I imagine John sitting by the closed window writing one of the thousands of letters she sent Rodin; even after he ended their relationship, John continued writing him. I imagine a precious few letters from the many he sent her, buried within the midnight of the table’s drawer. No chance of dammerung there unless you pull the dot of the knob and let in the day.

What I envision inside the drawer are fading feelings inked across delicate, off-white stationary. The letters are stacked according to dates written. Nothing out of order in John’s portrayal of her clean, well-lighted place. Daytime rather than night, a cozy apartment rather than a public bar, otherwise this attic of an 18th-century house located at 87 rue du Cherche Midi in Montparnasse could be the kind of setting the old widower was looking for in Hemingway’s brilliant short story, “A Clean Well-Lighted Place.” (Barry Nemett, schilder)

Self Portrait

Hij antwoordde nooit. Hij had een dichter als secretaris. Rainer Maria Rilke

Flowers 1910

Das ist die Sehnsucht

Das ist die Sehnsucht: wohnen im Gewoge
und keine Heimat haben in der Zeit.
Und das sind Wünsche: leise Dialoge
täglicher Stunden mit der Ewigkeit.

Und das ist Leben. Bis aus einem Gestern
die einsamste von allen Stunde steigt,
die, anders lächelnd als die andern Schwestern,
dem Ewigen entgegenschweigt.

zelfportret

Het wonen in de deining was voor haar een tocht naar ver-innerlijking. Was de kunstenaar begaan met de eigen emoties en zijn werk daarvan een ver-uiterlijking, zij zocht naar een heimat buiten de tijd. Haar liefde voor een man of een vrouw in de tred van het dagelijkse. Haar bewondering voor de religie, de pogingen daarin contact te kunnen maken met het essentiële.

Interior with Figures

“She painted. She had a little success. She died. I should hate her story but it seems to me exemplary.  She made exactly enough space in her life to set her easel down. The push for honesty in her work is amazing; the way she painted the light hitting the side of a brown teapot, or the slope of a mansard roof. I look at her sad, frank-eyed portraits of herself and of other women, and think if that is what the truth looks like, then she was painting a losing game.

Gwen John, Young Woman Holding a Black Cat, vers 1920-1925, huile sur toile, 46 x 29,8 x 1,7 cm, © Tate

“But she did not compromise. She worked with her elbows stuck out, jabbing them both in the eye: on one side her brother Augustus, with his lifestyle and his fame and his sentimental line, and on the other, Auguste [Rodin], the genius, his lecherous old hands coaxing flesh from stone.

“She stood in the middle, looking straight at her subject: Gwen.” (Anne Enright, The Guardian)

The Convalescent

Een bio vind je in onze bijdrages uit 2007 hier aangeduid:

https://indestilte.blog/2007/04/27/niet-de-noten-maar-de-melodie-gwen-john/

The precious book

Stilte is op de eerste plaats de openheid die ontstaat als het eigen innerlijk rumoer voldoende luwde: dat zijn de eigen verlangens en verledens, de lang meegereisde noden, dromen en ingebouwde aandriften. Verdwenen zijn ze niet maar ze zijn hun noodzakelijkheid verloren. Je leerde hen in hun ware gestalte tegemoetkomen.
Op de tweede plaats bestaat de stilte uit het ontdekken van de sonoriteit van de uiterlijke en innerlijke geluiden.
Uiterlijk leer je in het luisteren de ruimtelijkheid van het geluid ontdekken. Het onderscheid tussen voorgrond en alles daartussen, tot wat zich aan de verre horizon afspeelt, is daar een voorbeeld van.
Niet alleen hun sterkte maar ook hun ritmes, tonaliteit, kleur. Je zou het ook de muzikaliteit van het geluid kunnen noemen. (Je kunt het begrip geluid door het begrip kleur vervangen)

a lady reading

Innerlijk is net zo goed die plaatsing belangrijk: meestal blijven de ideeën en wanen die je aangaan te zeer op de huid plakken. Ze leren in het juiste perspectief plaatsen zowel in afstand als volume zal ook hun dwinglandij dragelijk maken.
De leegte is dus geen afwezigheid: het is het uiterlijk en innerlijk geluid voldoende ruimte bieden zodat je hun ware proporties leert kennen en ze van daaruit makkelijker te hanteren zijn.
Stilte kun je dus ook in een drukke straat ervaren omdat je zelf de voor- en achtergrond van het storende leerde bepalen: je leren vrijwaren of hanteren van vooral ook innerlijke gedwongen aanwezigheden.

De manier waarop je essenties in de stilte kunt brengen is veelvuldig verschillend: geluiden, kleuren, vormen en volumes, letters. Of een lange stilte. (Gmt)

Gwen John
by Gwen John
oil on canvas, circa 1900
24 in. x 14 7/8 in. (610 mm x 378 mm)

Little girl wearing large hat

Binnenkijken bij Samuel

Samuel van Hoogstraten
Self-Portrait
c. 1643 and 1650
170 x 135 mm
Pen and brush in brown with red and black chalk
Institut Néerlandais, Frits Lugt Collection, Paris

Formuleerde Gaston Bachelard in zijn boek ‘La poétique de l ‘espace’ filosofische dromerijen’ omtrent het interieur, dan was de Hollandse schilder Samuel van Hoogstraten een van de eersten om in zijn beeldend en theoretisch werk aandacht te schenken aan de binnenruimtes van een gebouw.
Je ziet hem hierboven als jongen bijna vier eeuwen overbruggen. Hij kijkt ons aan. Wij zullen zijn werk bekijken.

De innerlijkheid van een architectonische ruimte is in de kunst slechts heel geleidelijk tot ontwikkeling gekomen. Zullen we zeggen dat de buitenkant, vanuit de vroege defensieve functie van een ‘schuilplaats’ al vlug meer aandacht kreeg en ook later in de decoratieve vormgeving de architectuur aan de buitenzijde de rangorde van de bewoners eerder duidelijk maakte, dan de inrichting van het interieur, de binnenkant, die plaats op de maatschappelijke ladder beklemtoonde. Met de komst van de burgerij ontstond het interieur.

Kijk je naar het mooie interieur van de Nederlandse schilder Samuel van Hoogstraten (1627-1678), een leerling van Rembrandt, dan is de tweede open deur, sleutels nog in het slot, duidelijk een opening naar een andere wereld dan degene die je verlaat, bezem tegen de muur, linnen aan de haak, pantoffels op de drempel. Je weet het: hier begint een andere wereld waar duidelijk niet iedereen zo maar binnen en buiten kan lopen.
Daarbinnen zie je goud geborduurd laken met zilveren kandelaar en boek op de tafel, hangt er een schilderij aan de muur en staat er een statige beklede stoel waarop niet iedereen mag zitten. En over een stoel van die omvang vond ik nog een mooi citaat uit het toen veel besproken boek (1975!) van Jos van Ussel: ‘Intimiteit’:

‘De stoel, symbool van verburgerlijking. Het belang dat de stoel krijgt in de burgerlijke samenleving wijst op twee dingen. Men zit er op als individu, op tien of meer centimeter afstand van de anderen. Niet zoals op een bank, of een matras opde vloer. De anderen raakt men niet aan. Men kan naar hen kijken maar hiervoor zijn regels. Men zal niet zo maar een gesprek aangaan.”

Het ging Samuel niet alleen om de rijkdom van de suggestieve ruimte, eerder om via de compositie van de vloeren in beide ruimtes een spel met het lineaire perspectief te spelen, door met de voeglijnen van de typerende zeventiende eeuwse Hollandse tegelvloeren de ruimtewerking te versterken.

Van Hoogstraten was immers niet alleen schilder, maar ook auteur en ontwerper van een eigen schilders-methode: ‘Inleyding tot de hooge schoole der schilderkonst: anders de zichtbaere werelt.’
Zijn aandacht voor trompe l’ oeil- effecten en de toepassing van het lineaire perspectief halen het op de aandacht voor het eigene van een atmosfeer, al mag kan de kijker ze ook zonder die bedoeling erin terugvinden. Het gaat om ‘de zichtbaere werelt’ en die heeft ook nog de nodige verrassingen voor de aandachtige beschouwer.

Inleyding tot de hooge schoole der schilderkonst: anders de zichtbaere werelt

Er is nog altijd plaats voor ‘de verrassing’, het bedriegelijke van de werkelijkheid zoals in deze mooie trompe-l’ oeil, een stilleven van alledaagse voorwerpen die je zo van het doek kunt pakken, denk je.

Stilleven, trompe-l’ oeil 1664

Maar net als zijn meester Rembrandt is hij een aandachtige ‘zelf-bekijker’ zoals blijkt uit dit mooie doek waar hij als zeventienjarige in aandachtige lectuur schijnt verzonken temidden van allerlei symbolen die de vluchtigheid van het bestaan aanduiden, de uitgedoofde kaars, zandloper en doodshoofd. Vanitas.

Zelfportret met ‘Vanitas’
Samuel van Hoogstraten, Doorkijk door een gang, 1662, olieverf op paneel, 264.2 136.7 cm, Dyrham Park, Gloucestershire, Groot-Brittannië

In een gelijkaardig werk kun je via de gang door de geopende deuren tot aan de haard in de verste kamer kijken.
Ook hier is een sleutel en een bezem aanwezig en door de aanwezigheid van de personages achter de geruite raam en de aankleding van de wanden wordt de ‘stand’ van de bewoner duidelijk al mag dan de vogelkooi bovenaan een grappige verwijzing zijn naar de beperkingen ervan. (het deurtje staat open en een papegaai was nog niet dadelijk een symbool voor een mooiprater, denken we, eerder een verwijzing naar de rijkdommen uit de overzeese wingebieden.)
De hond en de poes zijn dan weer typisch voor het huiselijke, net als het briefje dat iemand op de laagste trap heeft achtergelaten. De twee doorkijken samen:

Je zou de stelling van het samengaan van calvinisme en kapitalisme naar voren kunnen schuiven, het verwerven van een eigen domein door hard en vroom werken ten dienste van de gemeenschap, maar er blijft ook een bijna kinderlijk genoegen van de ‘kijkdoos’ meespelen. Hij heeft er zelf verschillende ontworpen zodat je vanuit een binnengluurpunt verschillende hoeken van de binnenruimte kunt zien. Dat plezier dat het tweedimensionele voor een driedimensioneel-ervaren kan zorgen zou doorwerken tot in het succes van de viewmaster en de driedimensionele cinema.

Samuel van Hoogstraten, ‘A Peepshow with Views of the Interior of a Dutch House’, about 1655-60. National Gallery, London

From the National Gallery website: The peepshow is a rectangular box; the interior is painted on three sides, as well as on the top and bottom. The sixth side is open; originally light would have entered the box from this side, perhaps through specially treated paper stretched across it. The box would have been placed close to a window or illumination provided by a candle. There are peep-holes in the two shorter sides which provide the illusion of three-dimensional views of the interior of a house.

Voor Samuel is kunstwetenschap contemplatief en praktisch. Hij maakt in zijn ‘methode’ geen onderscheid tussen een vita activa en een vita contemplativa. De schilderkunst is te beschouwen als een puur liberale en intellectuele kunst, een werkdaedige wetenschap om het met zijn eigen woorden te zeggen.

Maer om deze vraege, of de konst grooter baet van de natuur, of van de leeringe heeft, te beantwoorden, zoo is te weten : dat de natuur zonder de leeringe veel vermach : en dat in tegendeel, de leeringe zonder eenige hulpe van de natuur, ydel en te vergeefs is. maer wanneer middelmatige gaven der natuure door leeringe geholpen worden, zoo schijnt de natuur zich te beteren, en geeft meer uit, als’t verstand begrijpt : … Dit zelve verschil wort ook gedongen onder de naemen van Theory en practijk. Wanneer men vragt, of de konst meest door de leeringe, dan of door de oeffeninge geholpen wort ? Waer op wy antwoorden, dat de leeringe zonder de oeffeninge nietich is. en schoon de oeffeninge zonder de leeringe somtijts wel iets belooft, dat de konst tot geenderley volmaektheyt kan rijzen, ten zy men die gestaedich oeffene, en nae de onfeylbaere regels der leere bestiere’ (uit de Inleyding tot de hooge schoole der schilderkonst, Rotterdam 1678)

Samuel van Hoogstraten, zelfportret rond 1650 of late 1640

Het gaat hem vaak over ‘de doorkijk’ in zijn interieurs:

‘Some of van Hoogstraten’s most compelling inventions involve what has since come to be called the doorkijk, the framed through-view that is both a hallmark of Dutch paintings of domestic interiors as well as a device replete with metapictorial possibilities. Painters routinely used the through-view to comment or elaborate upon a foreground scene by opening up secondary and at times tertiary spaces for comparative viewing and consideration. in his Doctor’s Visit we can see how van Hoogstraten exploits this internal framing device to enhance both the visual inter-est and legibility of the painted domestic interior, inventively orchestrating the joint activities of reading and looking catalyzed by his incorporation of emblematically charged elements into picture:

De bleekzuchtige dame’. Interieur met een zieke jonge vrouw zittend op een stoel naast een tafel voor een bedstee. Onder haar voet heeft ze een stoof, rechts zit een kat. Achter de vrouw houdt een dokter een kolk met urine tegen het licht, naast hem staat een man. Links leidt een trap naar andere kamers, boven de deur hangt een schilderij. In de achterste kamer een haard met een mantelstuk.

“The tripartite structure of foreground, mezzanine middle-ground, and background doorkijk frames an optical trajectory, one that is generated by the concatenation of orbs–urine flask, banister knob, and golden andiron. These orbs link the urine analyst who often appears in Dutch pictures as a farcical character, to a similarly posed figure visible in the painting over the mantel in the farthest room. The visual analogy provokes further questions about the relationship of the two figures. Knowledgeable viewers – then as now – would recognize and wonder what to make of the framed pictorial frag-ment within the picture.

The viewer, like these two figures, is left to puzzle over the evidence of both pregnancy and paternity, questions posed and set into play by means of its framing and accessories but not resolved within the painting. Thus, while van Hoogstraten recommends using accessories that covertly explain in the Inleyding, his painting reveals that pro-viding pictures with a ‘readable script’ through such embellishments is not the same as imbuing them with specific hidden meanings. instead such accessories offer visual prompts that make pic-torial puzzles legible, framing questions and inviting speculation rather than providing answers.”

Het zijn enkele fragmenten uit de boeiende studie ‘The universal art of Samuel van Hoogstraten(1627-1678): painter, writer, and courtier’ van Weststeijn, M.A.

https://docplayer.net/62559669-The-universal-art-of-samuel-van-hoogstraten-painter-writer-and-courtier-weststeijn-m-a.html

Zelfportret

Of je deze wondere kunstenaar grondig wil bestuderen of gewoon verwonderd zijn bij enkele van zijn werken, hij blijft ons aankijken en telkens weer ontdek je nieuwe aspecten van zijn denken en kunnen. Zoals in deze mooie pentekening waarin Judas, de verrader, zijn 30 zilverlingen ontvangt. Je hoort ze bijna discussiëren terwijl de wat bleke Judas-figuur een beetje bedremmeld toekijkt.

Samuel van Hoogstraten
Judas Receiving the Thirty Pieces of Silver
c. 1655
143 x 220 mm
Pen and wash in silvery grey bistre, corrected wih pen and brown bistre

Dit hele kleine tekeningetje (136 x 167 mm) brengt ons naar een keuken waar een jongetje zich opwarmt bij het vuur. Hollandse winters waren toen nog koud! Hartverwarmend!

Samuel van Hoogstraten
A kitchen with a boy warming himself at the fire
136 x 167 mm
Pen and point of brush in brown ink, brown and grey wash
Institut Néerlandais, Frits Lugt Collection, Paris

Opgehokt in de wolken: Laurent Chéhère

The Red Balloon / Le Ballon Rouge – 2012



This calm and innocent atmosphere hides a reference to the movie Red Balloon directed by Albert Lamorisse and shot in Ménilmontant, my neighborhood. When you take a closer look to the old facade of this cheap hotel, where you can rent a room daily or monthly, you can read above the space where you usually find the street name sign an inscription « Long live the Commune ». It refers to the events of 1871 which bloodied the district and the Père Lachaise cemetery. On the rooftop, graffitis such as Big Brother (a fictional character and dictator in George Orwell’s novel 1984), Chuck Norris (could see as a symbol of an American imperialism) and a Space Invaders are evidences of the neighborhood’s political commitment.
Weekje in de wolken:
 zweven
op vleugels van
 stilte.
The Caravan / La Caravane – 2012



By far this caravan seems to navigate peacefully towards a clear horizon. Some romantics will see a tremendous aspiration for freedom guiding it, the Bohemian life, the children of the nature, a bear tamer, a magician, the lines of the hand, Django Reinhardt, a violin, a crystal ball, a guitar or a lifestyle who refuse to submit themselves in any authority.

Closely it’s people who are deported by force for what they are : Roma, Manouches, Gypsies, Gitans, Romanichals, Bohemians, Travellers community or Chicken thief, no matter their name, in our modern so-called societies, they are rarely welcome and arouse many fantasies. Their history is marked out by events and by persecutions. In Serbia as in Romania, many of them was slaves until 1850. Between 1933 and 1945, the Nazis and their allies persecuted, sterilized, imprisoned, tortured, shot, and finally gased about 500 000 Roma in death camps

Wandel intussen in de tuin van bijna tweeduizend paadjes: sluipwegeltjes, schaduwpaadjes, doolhofjes, strakke laantjes met bloemperken, wilde avonturen-kronkels, dreven voor trage wandelaars, steegjes en straten…enz. Kom daarna thuis in je ‘vliegend huis’ zoals de Franse fotograaf en kunstenaar Laurent Chéhère ze samenstelde.

For sale / À vendre – 2012



Sells pavilion, suburb, 120m2, 3 bedrooms, lounge, kitchen, bathroom, toilet, laundry room, no garden. Thank you to contact the owner. Client not serious please refrain.

The “Flying Houses” are a surrealistic and poetic vision of old Paris, inspired by Jules Verne, Albert Robida, Moebius, Hayao Miyazaki, William Klein, Wim Wenders, Federico Fellini, Serge Gainsbourg, Martin Scorsese, Marcel Carné, Jean Cocteau and more. These buildings are also inspired by poor and cosmopolitan neighborhood of the French capital where lives Laurent Chéhère. (Vergeet de cineast Albert Lamorisse, Le ballon Rouge, niet!)

The author isolates these buildings of their urban context and releases them from the anonymity of the street to tell the life, the dreams and the hopes of these inhabitants. The images are photomontage of hundred of elements like roof, windows, gutter, fireplace, characters, antennas, graffiti and sky, captured and assembled afterward like a puzzle. In gallery, the images are shown in large format and let the curious observer to discover details and hiden references of these accurate reconstructions by proposing a double reading, one by far and one closely. The artist uses this distance to propose a different point of view and alert against preconceived ideas and prejudices. All the ingredients are there, the comedy, the drama, the poetry, the darkness, the onirism, the laughter and the tears… everything becomes entangled. The author gives some keys, but these flying houses remain open to the interpretation, it’s finally the people who will make his own way.

Cinéma – 2012



The Pigalle district conserves in the collective memory an image of underground venues together with perverted and dirty nights. Pornographic cinemas were part of this landscape together with prostitutes and pimps. Pigalle has changed : it is no longer the territory of sex but the territory of cool nightlife and music scene. Old porn cinemas shut down and were replaced. All but one : L’Atlas. Its teasing neon lights, its suggestive display make no doubt about its « specialized » programme, as it was once modestly called. It had several lives. I gave him one more. The street sign recalls a director of many erotic films and teen movies. His films mixing more or less smutty erotism and approximate «Vaudeville».

Laurent Chéhère is a French photographer known for his commercial work for clients such as Audi and Nike. He left the advertising industry to travel the world and along the way was born his flying houses series, a collection of fantastical buildings, homes, tents and trailers removed from their backgrounds and suspended in the sky as if permanently airborne.

he Linen / Le linge – 2012



A building that has gone dry his laundry near the district of La Chapelle where it was no longer welcome.

Caught in the hustle and bustle of crowded streets, big city dwellers might not always have the time to stop and enjoy the scenery. But Laurent Chehere is giving you a reason to admire your street-side architecture. In a series titled “Flying Houses,” the artist takes images of ordinary urban and suburban residents and places them in the skies, creating captivating photographs of homes that appear to be floating through the air. Some are adorned with clotheslines and flower boxes while others are bellowing smoke and eschewing flames, but all of the houses seem to be captured mid-journey, moving above the clouds as they remain tethered out of frame. No longer hidden in the monotony of a congested street, the isolated structures become whimsical imaginations you can’t help but notice.

Dr Pierre – 2012



Time passes and clears. Here an old advertisement from the late nineteenth century for a toothpaste.

Laurent Chéhère is a french artist, born in 1972 at the foot of the parisian hill of Ménilmontant, a neighborhoods he explores with the same unceasing curiosity as he does in Bamako, Lhasa, Tokyo, Valparaiso or Srinagar. Early on his life, he was immersed in the images of popular culture. His father would make scripted holiday films with his Super 8 camera, his mother transmits the virus of drawing and his brothers was passionate by theater… and the young Laurent? He dreams in the atelier of his grand father Joseph, a house painter and typographer of a village in Normandy. To his young eyes, the place was extraordinary as Alibaba’s cave. Of course it’s not enough to be an artist but you never know!

Lost Street / Rue Disparue – 2015



This reconstruction is inspired by an iconic building, destroyed in the 70s. It was located on the top of the hill of Belleville in Paris, on the corner of the rue Piat and the rue Vilin stairs. Unfortunatelly, a large part of this popular neighborhood was razed for a questionable sanitary effort. It has been replaced since then by a public garden, without any particular charm but enjoyable at springtime. The building still lives in the work of photographers like François-Xavier Bouchart, Henri Guédard, Robert Doisneau and Willy Ronis as well as in films in which it had been used as the set : Orpheus by jean Cocteau, the Red Balloon bu Albert Lamorisse, Casque d’Or by Jacques Becker, Raids on the City by Pierre Chenal, Under the sky of Paris by Julien Divivier, The Grand Chef by Henri Verneuil and Act of Love by Anatole Litvak.

Thus, he came to spend the last 20 years traveling around the world taking photographs starting with his own city. A veritable tower of Babel where you can meet the world crossing the street. These working class neighborhoods of Paris are his playing field, his principal source of inspiration, his own point of departure and arrival. It’s here in the places, where every street corner offers an escape through the foreigners accents, the spice perfumes, the orientation of satellite dish, that he discovered a passion for travel, and for people and stories from around the world. It’s there, also, where he returns to better tell these stories. And Because his inspiration are numerous and varied, he was chosen to bring them together in these flying houses that carry their univers, their atmosphere, their history, everything that the artist wanted to put there, but also everything the public will want to see there.

The Journey / Le Voyage – 2018



From the outside, this abandoned shed seems visited only by street artists. But behind the rust, the broken tiles and the graffiti, sleeps the studio of cinéma of George Méliès, the very first one in France. If you explore more closely this « Egyptian tomb », one can discover, buried under the cobwebs and the dust, the History of Cinema. There are cameras, movie reels, masks, costumes from all ages. Tarkowski, Scorsese, Kurozawa, Bresson, Visconti, Wenders, Mallick, Pollack, Godard, Kubrick, Hitchcock, Leone, Spielberg, Truffaut, Bergman, Scorsese, Coppola, Chaplin, Fellini, Lang are all there.

Detail: From left to right, you can spot cameras used by Terrence Mallick, Orson Welles, Luchino Visconti in Rocco and his Brothers, Andrei Tartovsky in Stalker, Howard Hughes in Aviator a film by Martin Scorcese, Sydney Pollack, Akira Kurosawa, Wim Wenders in Wings of Desire, Charles Chaplin. Claude Lelouch, Georges Méliès, François Truffaut, Ingmar Bergman, Michael Powell & Emeric Pressburger in Black Narcissus, Stanley Kubrick in 2001:A Space Odyssey and John Ford. In the center, the android in Metropolis by Fritz Lang. In the background, there is part of the set of 20 000 Leagues under the Sea by Georges Méliès. Bottom right, a graffiti represents Danny on his tricycle in Shining by Stanley Kubrick. On the glass door, a red inscription almost disappeared, seen in Shining too : REDRUM (MURDER). At the top left, the planet Saturn and the rocket train in the film A trip to the Moon by Georges Méliès. At the top right, the USS Enterprise from Star Trek, a flying saucer from the Invaders and hidden in the darkness, a Death Star from Star Wars.
Still Life / Nature Morte – 2013



By far, it looks like a Noah’s Ark, closely it is a little bit different. These animals are not afraid of having of the rise in the water level, they already died and stuffed at this taxidermist workshop inspired by the maison Deyrolle in Paris and some «cabinet of curiosities». On the background, behind a parrots, a monkey, an elephant, a zebra, a rabbit, a bear, a lynx and a girafe is hide someone…  also stuffed. The vanity of men trying to freeze the Death.

Ze zijn de wereld rondgegaan, de vliegende huizen. Gek dat je pas de ‘eigenaardigheden’ van een huis ziet als je het losgemaakt uit de rij. Je zou bij elk huis een verhaal kunnen vertellen. Of je eigen huis samenstellen uit onderdelen die je op het net vindt. De schoonheid van deze composities bestaat o.a. uit de zorg voor de onderdelen. Het is lang kijken wil je elk detail gezien hebben.

Le Petit Journal – 2013



Behind this immense blue advertisement for a newspaper of the end of XIXth century, you’ll see that this building is hiding a doll workshop inspired by cabinet of curiosity of XVIIIth century and artist studio of Montmartre. A young man has just pasted a poster about Coluche. He was a humourist, actor, provocator and agitator by his social pronoucements, he presented himself in the french presidentail election of 1981 against François Mitterrand.
Max – 2013



The « American Hotel » neon sign, a name synonym of modernity, is here only a souvenir of a past era and witnesses the work of time. The tourism board has lost its stars. The paint on the wall is decrepit. A closer look, and it seems dedicated to another clientele. On the first floor there is a tribute to the movie « Max and the Junkman, by Claude Sautet with Romy Schneider and Michel Piccoli, telling the impossible love story between a cop and a prostitute.
The Great illusion / La Grande illusion – 2012: From afar, it seems peaceful and free. but the title reference to Jean Renoir’s movie is a warning. Looking closer, one discovers African migrants, their hearts full of hope, sailing to a Parisian future, as unsafe and over crowded as their boat. This metaphor testifies of their odyssey and the tragedy taking place in the Mediterranean sea.

Misschien kun je ook steden, of regio’s uit hun totaliteit losmaken en ze daardoor hun specifieke eigenheid toedichten of benadrukken. Maar er komt een moment dat je weer de begane grond op moet. Dat je de opgehokten weer in het publieke leven wil zien en er zelf deel van gaat uitmaken.

he Hell and the Elephant / l’Enfer et l’Éléphant- 2017 nspired by the famous Cabaret The Hell in Montmartre and the Circus world. Destroyed in 1950, it was frequented by the Surrealists. André Breton lived just above it and organized spiritism sessions with the poet Robert Desnos in the 1920s. The owner opened another twin cabaret called «Heaven». There are many posters of french famous circus like Bouglione and Zavatta. There are references to Henry George Clouzot’s eponymous film, Eraserhead and Elephant Man by David Lynch. At the window there are masked children and the name of the street is ironically to the glory of the “deserving” people : Cockroaches and Sowbugs Street.

I’m interested in houses and buildings that people do not look at any more. I try to highlight them, to show their hidden beauty and to get out of the anonymity of the street to help them tell their stories, true or not, funny or sad.

I am interested in gypsies, African immigrants, a circus, an old erotic cinema, a little bar, a decrepit hotel, or a house in the suburbs.

In the gallery, the images are shown in large format, so that they make sense, leaving it to the curious observer to discover details (graffiti, writing, anachronism, character, window, reference to a film or a musician) and propose a double reading, a story far and another closer.

The “Red Balloon” for example, is a Parisian building and is a tribute to Albert Lamorisse’s film “The Red Balloon” shot in Ménilmontant streets in 1956. I added details like political graffiti depicting “Big Brother” – the dictator in George Orwell’s book “1984”; a mosaic of Space Invaders and above the name of the street that has been stolen, a small inscription “Vive la Commune”. This is the part of Paris saw the last barricades of Commune in 1871.

The “Circus” was inspired by a circus in northern Paris. The photo has a tribute to Fellini movie “La Strada ” and the angel played by Bruno Ganz in “Wings of Desire” by WimWenders. Perched on the shoulder of a statue and observing humans, he falls in love with a trapeze artist. In my picture, a dwarf dressed as a clown who tries to light a cigarette on the snowy roof of the tent gets the role.

The Circus / Le Cirque – 2012

https://www.laurentchehere.com/laurentchehere.com/www.laurentchehere.com.html

Fire/En feu 2012

Een merkwaardige zondag in mei 2020

Springtime by Claude Monet, 1886

De ‘schermers’ en de ‘telefoonstemmen’ bleken nog steeds over hun door ons herinnerd lichaam te beschikken. Een menselijk wezen te zijn.
‘Wezen’ is een ander, beter woord dan ‘lichaam’ maar doet dan weer aan Oliver Twist denken. Toch is het Nederlandse begrip ‘wezen’ een woord met verschillende kleuren. In Oost-Vlaanderen en in Brabant: ‘Je moet elke dag je ‘wezen’ wassen.’ Beter: ‘Op zijn ‘wezen’ lag vriendelijkheid uitgedrukt.’ Naar de meer heilige kant wordt het een ‘aanschijn’, en in spreektaal: Piet zal weer te laat wezen, zeker? Toch deden we met zijn zessen ook een beetje aan het meervoud van kinderen zonder ouders denken: ‘wezen’, en leken we even voor elkaar ‘buitenaardse wezens’. Het besef dat wij als mens een ‘nietig wezen’ zijn, was ons allen intussen ook wel duidelijk geworden.

Hanna Pauli – Frukostdags 1887 Nationalmuseum, Stockholm

Kind met vriend, kleinkind, vriend des huizes wiens vrouw en kind een aantal duizend kilometers van hier verblijven in afwachting van, en wij, de grootouders. Zes wezens. In wezen (nog één keer!) kennen we elkaar al lange tijd. Het kind is ons in september zevenveertig jaar vertrouwd, het kleinkind twintig, en de bijhorenden kun je door hun vriendschap met het jochie ook al bij ‘de familie’ rekenen, een gebeurtenis die zich meestal zonder al te veel tralala als vanzelfsprekend voltrekt.
En al schreef dichter Adama van Scheltma (1877-1924)
‘Min de stilte in uw wezen,
Zoek de stilte die bezielt,
Zij die alle stilte vreezen
Hebben nooit hun hart gelezen,
Hebben nooit geknield.’

Dan mag het hem echter ook duidelijk wezen dat knielen in deze groep vooral gebruikt wordt om iets op te rapen dat een ander iemand heeft laten vallen, en met het ‘hart’ lezen viel het best mee want onder de bijna uitgebloeide seringenboom zaten we bij de zelf gebakken wafels en cake om het over die vreemde tijd te hebben waarin we tot schermers en telefoonstemmen werden gereduceerd.

Vincent van Gogh, Daubigny’s Garden, June 1890. Oil on canvas, 50.7 x 50.7 cm. Van Gogh Museum, Amsterdam.

Er was, bij de wafels, koffie, thee, prosecco en de schermpjes waarmee we de beelden van die merkwaardige zondag opsloegen en die in weinig verschilden van de feestelijke en minder feestelijke samenkomsten.
Het kleinkind vertelde over haar gastvrije ophok-thuis in het Hageland waar het naast vriendje ook nog twee broers, vader, moeder en twee poezen tot alledaagse gezellen mocht rekenen, een ideaal nest om kunst-wetenschappen te blokken en in praktijk te brengen. Het kind besprak de aanmaak van een serie mondmaskers, het huis- en thuiswerk en het plezier van een ‘zwembad’ in de tuin. (bij de laatste zelfstandige naamwoorden moet een -tje bij, het een opblaasbaar, het andere verwant met het begrip ‘voorschoot-groot’) en de vriend-met-verre vrouw en kind had het over zijn nachtwerk voor het Belgisch Postwezen (!) en het dagelijks contact met de geliefden in het verre India.

Edouard Manet, The Monet Family in Their Garden at Argenteuil, 1874. Oil on canvas. 61 x 99.7 cm. The Metropolitan Museum of Art, New York.

Het donkerde, er kwam de voorspelde regen opzetten, maar geen nood, de veranda-tafel was ook al gedekt met zicht op de tuin die elk spatje regen dronk zoals wij genoten van de bekende tafelvochten. Het kleinkind bezocht nog even haar kamer, en reisde terug naar haar Hageland, met dat vreemde gevoel thuis te zijn geweest en tegelijkertijd weer naar haar nieuwe thuis te vertrekken. Ook de Post riep haar nachtelijke medewerker op, en kind met vriend wilden nog voor het donker de electrische fiets thuis stallen.
Het huis had zijn bekende avondmantel aangetrokken, met hier en daar lichtknoopjes en gezellige donkere hoekjes. Het miste al de vertrouwden nog voor ze weer in hun respectievelijke nesten waren teruggekeerd.
De grootouders? Dat waren ze echt niet geweest die bijzondere zondag, zoals ze dat in feite alleen voor de administratie en de verhalen van derden waren. Nu hoorden ze bij de zes van twintig tot ergens iets in de zeventig. Met de onzekerheid als gemeenschappelijk perspectief, maar ook met de verbondenheid van de zes die op hun beurt met hun verbindingen zelfs tot aan het andere eind van de wereld reikten.
Er waren geen filosofische traktaten noch politieke commentaren gedebiteerd. Woorden over het dagelijkse. Met de bijhorende grappen om de onzekerheid te maskeren. Met de innigheid die helaas geen aanrakingen mocht toestaan, maar des te meer met de zekerheid dat er die zondag nog duizenden andere schermers en telefoonstemmen een wezen van vlees en bloed bleken te zijn, uiterst kwetsbaar maar niet te onderschatten moedig.

The Garden Party. Sir James Guthrie

En later, zouden ze tot vervelens toe vertellen aan hun nakomelingen hoe het leven was ten tijde van Corona? Of gewoon glimlachen en met Thomas van Aquino zeggen: ‘De mens is een spiritueel wezen, dat om werkelijk spiritueel te kunnen zijn, een lichaam nodig heeft.’ En voor het kleinkind van haar geliefde Sartre: ‘Het zijn gaat vooraf aan het wezen.’
Voilà. Afstand houden en flink wezen. Zijn dus.

Alexi Zaitsev (1959)

Dansende partikels, een wondere wandeling

Hydrozoa R.S. Connet 2018

Een wandeling langs tekst en beeld, geheel uit toevallige momenten en ontmoetingen ontstaan. Je kunt ze onderbreken en later weer aansluiten maar ze met mij helemaal uitwandelen maakt de knooppunten en associaties net zo verrassend als ze voor mij waren.
Oorspronkelijk wilde ik je een aanvulling bieden van vertaalde teksten uit het werk van Rumi (1207-1273) waarover ik vorig jaar een bijdrage maakte: ‘Nooit vult de wereld de zadeltassen’.
Ze is terug te bekijken via deze link:

https://indestilte.blog/2019/10/21/rumi-1207-1273-uit-dit-alles-van-liefde/

Ja, ik begrijp dat velen de sfeer eerder wazig, ver-van-het-westerse-bed ervaren, maar de wonderlijke dichter Rumi blijft allerlei mensen van allerlei tijden en van allerlei gezindheden aanspreken.
Bij de her-organisatie van de verschillende boekenplanken in dit huis, met de bedoeling ze in één centrale bibliotheek onder te brengen, vond ik een verloren gewaand boek terug: ‘The essential Rumi‘, translations by Coleman Barks with John Moyne’, een Amerikaanse uitgave uit 1995-1997 die je nog moest opensnijden wilde je bij de fraaie teksten komen.
Eén van de eerste pogingen werd deze korte tekst:’

'Daglicht, vol kleine dansende partikels
en dat ene grote draaien, onze zielen
dansen met jou, zonder voeten dansen ze.
Kun je ze zien als ik in je oor fluister?'

Herlees het traag, herlees het vlug, laat het enkele dagen liggen en herlees het, en verwacht niet dat ik het nog ga uitleggen ook, want dat is nu net het raadsel van zijn poëzie: bewegende teksten die niet alleen in elkaar haken maar zoals een fuga door elkaar heen beelden vormen die bijna onmiddellijk weer verdwijnen en in andere beelden overgaan.
Ik probeer ze te illustreren door een beeld van een zekere Robert Steven Connet die iemand ‘ a ‘Nightmare in Beauty’ noemde en die je in het tijdschrift ‘Colossal’ van 19 januari 2016 terugvindt als ‘The Dense Microcosmic Worlds of Painter Robert S. Connett’, hier te bezoeken:

The Dense Microcosmic Worlds of Painter Robert S. Connett

Ik geef toe dat het hier niet dadelijk om effecten van het daglicht gaat, eerder een illustratie bij begrippen als ‘partikel’ en ‘microscopische structuren’. Een ‘microscopische tuin’ zoals hij een van zijn creaties beschrijft, door zijn innerlijke uitvergroting -ook een manier van belichten- zichtbaar geworden..
Blijf je zoals ik een beetje op je honger zitten dan kwam er- ook geheel toevallig- het mooie werk van de Amerikaanse kunstenaar Lary Bell (1939) ter sprake die vroeg met glas begon te werken en ik hier graag introduceer. Van het vergrootglas naar het glas dat licht denkt zichtbaar te maken, de werkelijkheid die wij ervaren losweekt en een dialoog met de ruimte aangaat.
Het artikel van Marie de Brugerolle uit Mousse Magazine geeft een mooi overzicht onder de titel:
‘A world without Angles: Larry Bell’.

A World without Angles: Larry Bell

Larry Bell, Larry Bell. Still Standing installation view at Hauser & Wirth, New York, 2020

En in twee fraaie youtube filmen zie je bewegende beelden rond zijn persoonlijkheid. Het eerste als kennismaking, het tweede : ‘Seeing through glass’ brengt je dichterbij zijn werk.

‘I shall have to controvert one or two ideas that are almost universally accepted. The geometry, for instance, they taught you at school is founded on a misconception… I do not mean to ask you to accept anything without reasonable ground for it. You will soon admit as much as I need from you. You know of course that a mathematical line, a line of thickness nil, has no real existence. They taught you that? Neither has a mathematical plane. These things are mere abstractions.
“That is all right,” said the Psychologist.
“Nor, having only length, breadth, and thickness, can a cube have a real existence.’

Larry Bell, 6 x 6 An Improvisation installation view at the Chinati Foundation, Marfa, 2014

In my opinion all artwork is stored energy.
The art releases its power whenever a viewer becomes a dreamer.’

Het kunstwerk als ‘stored energy’ en dan zijn we weer terug bij Rumi.

Nu maak ik een kleine sprong van glas naar raam, en die ramen zijn in de Oscarwinnende kortfilm van Marshall Curry ‘The neighbours’ window’ de uit- en inkijk op het ‘intieme’ bestaan in al zijn betekenissen, een uitspraak die je na afloop zal duidelijk geworden zijn.
Zorg dat je niet gestoord wordt als je dit mooie werk bekijkt, met of zonder geliefde, in de sfeer van het opgehokt zijn, uitkijkend naar elkaars beslotenheid.
En lees daarna nog één keer die enkele Rumi-lijnen.

''Daglicht, vol kleine dansende partikels
en dat ene grote draaien, onze zielen
dansen met jou, zonder voeten dansen ze.
Kun je ze zien als ik in je oor fluister?'

Al zijn er dan geen rechte hoeken meer volgens Marie de Bougerolle in haar artikel over Larry Bell, het doorschijnende van elkaars energie verbindt onze kwetsbaarheid.
Je bent niet alleen.

Larry Bell with The Iceberg and Its Shadow, taken at Washington University in St. Louis in 1976

Met Alice ondergedoken…

At this, the whole pack of cards rose up into the air and came flying down upon her. (Arthur Rackham)

Emily Temple, senior editor bij mijn geliefde en vaak gebruikte tijdschrift ‘Literary Hub’, vertelde mij dat het vandaag, 4 mei 155 jaar geleden is dat Alice in het konijnenhol tuimelde. Caroll koos deze datum omdat het Alice Liddell’s verjaardag was. In 1865 werd ze dertien.

Since then, Alice and her compatriots have been reimagined countless times, and inspired creative work of just about every genre. These days, it feels like we’re all down one rabbit hole or another, so it seemed just as good a time as any to revisit some of the best artistic treatments Alice and the gang have gotten over the years, from the classic Tenniel illustrations to moody drawings by Mervyn Peake (yes, that Mervyn Peake) to creations filtered by Yayoi Kusama’s bright, bubbly brain.’

Charles Lutwidge Dodgson, original illustrations, 1864

Vervolgens kun je, door de tijd heen, twintig verschillende illustraties bekijken die het beroemde boek tot op de dag van vandaag bekende en minder bekende illustrators inspireerde, met vaak onder elk voorbeeld een ‘more’ verwijzing die je dan weer verder brengt in ‘Wonderland’. Een geschenk voor illustrators, sprookjesschrijvers, letterkundigen, kortom voor iedereen die in deze contactloze tijden toch nog graag in aanraking komt met het wondere.

Ga naar: https://lithub.com/20-artists-visions-of-alice-in-wonderland-from-the-last-155-years/

The Queen’s Croquet Ground (Salvador Dali)

Emily Temple is a senior editor at Lit Hub. Her first novel, The Lightness, will be published by William Morrow/HarperCollins in June 2020

But isn’t it old! Tweedledum cried. . .( Peter Blake, series of screenprints on paper, 1970)

Almost exactly 155 years ago, Lewis Carroll told three young sisters a story. He’d come up with it to enliven a long boat trip up the River Thames, and one of the children aboard, a certain Alice Liddell, enjoyed it so much that she insisted that Carroll commit it to paper. Thus, so the legend has it, was Alice’s Adventures in Wonderland born, although Lewis Carroll, then best known as Oxford mathematics tutor Charles Lutwidge Dodgson, hadn’t taken up his famous pen name yet, and when he did write down Alice’s Adventures in Wonderland, it took its first form as Alice’s Adventures Under Ground

Tove Jansson, illustrations for Alice i Underlandet, 1966

Manège de petit Pierre: l’ art brut in zijn puurste vorm

In France Culture van 1 mei schreef Céline du Chéné:

‘Ça couine, ça grince, ça racle et c’est une véritable merveille visuelle et sonore que le Manège de Pierre Avezard, dit « Petit Pierre ». Fabriqué pendant un demi-siècle, à partir de bouts de tôles, de morceaux de fer blanc récupérés, de boulons, de débris de métaux, ce Manège – ainsi nommé par son créateur- tient plus du spectacle total que de la mécanique foraine. On y pénètre par une sorte de petit sas qui fait aussitôt basculer le visiteur dans un univers parallèle, entièrement animé. Entourés de machines mouvantes et bruyantes qui reconstituent le quotidien de Petit Pierre, on découvre alors un univers campagnard et onirique, réel et rêvé, authentique et farceur, rempli de personnages rigolards et d’animaux facétieux – comme cette vache électrique qui prend un malin plaisir à asperger d’eau le visiteur imprudent- sans oublier des véhicules en tout genre : des voitures, des chars, des tracteurs, mais aussi des tramways qui passent en brinquebalant au-dessus de nos têtes, des bombardiers qui lâchent des billes sur une tôle dans un son d’enfer, peinant à couvrir le bruit du moteur qui fait mouvoir l’ensemble des machines ; le tout étant dominé par une immense tour Eiffel de 23 mètres de haut.’

En nu bekijk je best gewoon dit ouder filmpje waarin je wat hierboven verteld wordt kunt horen en bekijken:

Le manège de Petit Pierre in werking op zijn oorspronelijke plaats

Pierre Avezard. Geboren in 1909 met het syndroom van Treacher-Collins, een zeer zeldzame erfelijke gelaatsziekte waardoor vaak de oorschelpen ontbreken en andere misvormingen van het gezicht kunnen voorkomen. Dat hij met een dergelijk uiterlijk het voorwerp van spot en plagerijen zou worden lag voor de hand. Maar ‘Petit Pierre ‘était né sous ne bonne étoile’. Een warme beschermende familie en zijn zus Thérèse die hem leerde lezen en schrijven.

Geboren en getogen en pleine campagne in Le Loiret werd hij koeherder. Hij kon met de dieren praten, hield van hen en zorgde voor hen. Zo werkte hij in verschillende boerdrijen en zag ’s zondags zijn ouders en Thérèse en Léon, zijn kleine broertje. Hij bracht voor hen allerlei kleine voorweren mee die hij gemaakt had met vindmaterialen: speelgoedjes, windmolentjes, bloemenboeketjes met metalen bloemetjes.
In 1935 werkt hij bij een boerderij op een vijftiental kilometer van thuis. Hij wordt er zonder ophouden met zijn handicap geplaagd terwijl zijn beetje bezit stuk wordt gemaakt. Als oplossing zet Petit Pierre zijn bed op een door hem gemaakt platform dat hij met een zelf gemaakt opplooibaar laddertje kan bereiken zodat hij voor de andere koewachters onbereikbaar wordt.
Enkele jaren later ontwerpt hij zijn eerste machine: ‘ “un système mécanique de distribution de betteraves aux vaches méritantes”, tapis roulant actionné à partir d’un pédalier de vélo.’
Zijn patron, meneer Hareng schenkt hem een lapje grond om er in vrede te kunnen leven en aan zijn uitvindigen te werken.
Zo ontstaat ‘le Manège’ de Petit Pierre waar hij in de loop van zeven jaar ook bij zijn broer Léon, intussen luchtvaart-ingenieur geworden en de wereld rondreizend, inspiratie vindt en er zijn creaties verder uitbouwt.

‘Le bouche à oreille fonctionne. Désormais, les visiteurs viennent de toute la région pour découvrir ce lieu unique. Petit Pierre, sans le vouloir, est devenu une célébrité, et son Manège un endroit festif qui enchante les dimanches campagnards. On y boit et on y danse au son d’un vieux tourne-disque, ou accompagné des notes endiablées de la guimbarde de Petit Pierre. Hélas, en 1974, les belles heures du Manège se grippent. Victime d’une crise d’hémiplégie, Petit Pierre doit se retirer en maison de repos. Cependant, tous les dimanches, un taxi le dépose à La Coinche où il continue d’accueillir les visiteurs dans son Manège. C’est en 1980 que le grand public le découvre grâce au film d’Emmanuel Clot, Petit Pierre, qui reçoit le César du meilleur court-métrage documentaire : “La première fois que j’ai vu ce petit homme de 70 ans avec son visage torturé devant ce Manège qui est l’œuvre de sa vie, j’ai eu un choc… il fallait que j’en fasse un film. C’est maintenant l’être au monde que j’aime le plus, car il a su communiquer avec une société qui le rejetait.”, explique-t-il dans une interview accordée au Matin de Paris, en février 1980. (Céline du Chéné)

Ouder geworden wordt zijn ‘manège gered door Alain Bourbonnais, architect en collectioneur d’ art brut en hergemonteerd waar ze in ‘La Fabuloserie’ nog altijd te zien en te bewonderen is. De mooie film hieronder laat je de opening en de nieuwe werking zien aldaar!
Il meurt en 1992, sans l’avoir revu. Mais trente ans plus tard, le Manège fonctionne toujours. En 2019, Agnès et Sophie Bourbonnais, les filles d’Alain et Caroline organisent une exposition pour raconter l’incroyable destin de Petit Pierre. Le jour du vernissage, tous les enfants de Léon Avezard sont présents, dont une certaine Nicole Avezard, docteure en mécanique des fluides, plus connue sous le nom de Lucienne Beaujon du duo des « Vamps ». (ibidem)

Met bewondering en ontroering , emoties eigen aan het beschouwen van kunst in zijn zuiverste vorm, bekeek ik het werk van deze man met net zo’n grote bewondering voor al degenen die het opnieuw zichtbaar hebben gemaakt in La Fabuloserie, musée art-hors-les-normes, art brut Ontsnappen is dus mogelijk, ook al ben je in je eigen lichaam opgehokt.

‘Dans la panoplie des termes du monde de l’art brut les appellations sont nombreuses. « Art marginal » ou « art hors-les-normes » font partie de celles qui peuvent fonctionner comme des termes génériques. Pourtant l’expression « art hors-les-normes » reste indissociable de la collection réunie par Alain Bourbonnais. Suggéré par Jean Dubuffet à ce dernier parmi d’autres appellations en 1972, l’art hors-les-normes désigne l’art réalisé avec d’autres normes que celles de l’art officiel. Réalisées le plus souvent par nécessité, ces créations sont fabriquées par des autodidactes pour lesquels l’acte créateur peut être pensé comme un travail passionné ou une sorte de « re-création ». Ces créations brouillent les catégories artistiques, dissolvent les frontières en s’inscrivant à la croisée de l’art populaire, l’art naïf, l’art brut, l’art outsider… Hors-les-normes est au-delà des normes.’

Verder: http://www.fabuloserie.com en http://www.avezard.com

JAIME PITARCH(°1963): our eternal condition of displacement.”

Jaime Pitarch, Subject, Object, Abject 2006 Chair, wooden, shaving from chair legs, 48 x 14 x 14

Jaime Pitarch (Barcelona 1963) creates sculptures, drawings, videos and installations often using humble everyday objects such as a guitar, chair, or household and consumer products. He employs inventive strategies of displacement, re-contextualization and visual punning to peel away at their routine uses and meanings to alter our relationship with such utilitarian items. Pitarch describes his work as mainly having “… to do with the human being’s inability to identify with the structures he himself has created.” Having been stripped of their functionality, we are free to view them in the alternative narratives the artist provides.

Cyclops 2002, Modified eye glasses

Opgehokt leven wij, vaak zonder het te beseffen, tussen allerlei dagelijks materiaal dat zich volgens de Catalaanse kunstenaar Jaime Pitarch uitstekend laat gebruiken om, na een ingreep van destructie, zich als nieuwe constructie laat gebruiken om ons duidelijk te maken dat we het moeilijk hebben om ons te identificeren met de wereld die we zelf hebben gecreëerd.

In the widest sense, Pitarch’s work addresses humanity’s inability to identify with the structures we ourselves have created. The sense of loss or inadequacy we feel when faced with these structures (whether we call them culture, setting, society, ..) moves humanity to interpret the world, and ourselves, constantly and intuitively in order to try to insert ourselves into it. Through the use of elements fabricated by man, inhabited by man, or elements that have helped man to construct an idea of himself and of what the world is, Jaime Pitarch addresses notions of time, value and productivity. (I Lobo you blog)

Monumentum, 2017 Broken ladder inbalance 190 x 190 x 60 cm

This futile action modifies peoples’ destinies. I see this act as something of great beauty. In my work, I use elements fabricated by man, inhabited by man, or elements that have helped man to construct an idea of himself, and of what the world is.

I tend to dismember and reconstruct these elements. The distance between the original object and the new object, often dysfunctional, acts as a reflection of the space between the original being and the person, between collective structures and our limited adaptation to or identification with them. The new object tends to express the loss of the person, and as a result, his need to keep standing even though it might only be to prove that, in essence, he is still holding onto what was given to him, and what indicates that he still is.

Monumentum 14 2006 Deconstructed and reassembled chair, teacup

This explains a certain obsession with the theme of order (ordering is the prerequisite for interpreting) and the fact that most of the actions carried out in my work are sometimes futile, or present their elements in a situation of equilibrium or precariousness. A futility or precariousness, however, in which I try to produce echoes of the beauty that encompasses the reiterated act of loss and self-affirmation.

From Nowhere to Nowhere Deconstructed and rebuilt door 2006

Van ‘Nergens naar Nergens’, het klinkt in deze tijden bekend in de oren. Ligt zijn werk nog in de filosofische structuren van het deconstrueren van onze verhalen, zijn heropbouw, zijn ‘rebuilt’, is duidelijk een teken van een ‘ander’ of een ‘nieuw’ verhaal. Zijn spelen met andere evenwichten of minieme veranderingen wijzen op mogelijkheden als we het over ‘anders’ zien en nieuwe betekenissen hebben.

“My work takes as its starting point the contradiction between our mistrust of social structures and our desire to fit into them. I address this contradiction by looking at the order that underpins any form of production, trying to find the common aspects between the design, for example, of a chair, and the design of a political or economic strategy.
I do so because I believe the motivations behind all these forms of production are not so distant. Men and women live in a perpetual state of social adaptation, however the pace of change is not determined by individuals but by the inertia of the group. This social adaptation is often unsuccessful, generating a sense of inadequacy or dissatisfaction. I express the tragicomic condition of this unsuccessful adaptation, and the absurdity of the signs offered to us for social guidance (political mottos, emblems, nationalistic imagery, etc.) by deconstructing familiar objects and reassembling them into new kinds of resonance. The disparity between the first state and the last speaks of our eternal condition of displacement.”

Jaime Pitarch, Untitled, 2015
Ax, eslastic strap and pillar
40 x 60 cm

Zo maakte hij een video ‘Jabon de Alepo’ waar hij met een stuk zeep afkomstig uit Alepo Syrië (oorspronkelijk leverancier van kostbare reukwaren en zepen) zijn handen bleef wassen tot de zeep was opgebruikt, een video van 4 uur 30 maar met de duidelijke betekenis dat wij in de Syrische kwestie onze handen in ‘onschuld’ blijven wassen, of… in deze tijd om met dat wassen ons eigen leven veilig te stellen. Een reeks Russische popjes illustreerde de bekommernis om de gebeurtenissen met hun verstrekkende gevolgen in Chernobyl.

Chernobyl, 2008 Lime wood, aniline, oil and varnish. 35 x 22 x 22 cm.

Je vindt een uitstekend overzicht ook van recenter werk bij:

http://angelsbarcelona.com/en/artists/jaime-pitarch

Hung, Modified coat hanger 1997

Terwijl we in onze hokken zijn opgeborgen is het misschien leuk om zelf een eigen kleine tentoonstelling op te zetten vertrekkende vanuit Pitarch’s werkwijze, waarschijnlijk met als voorwaarde dat je met het materiaal ‘deconstructies’ uitvoert die nog wel naar de vroegere constructie kunnen terugkeren, tenzij je de lente schoonmaak erg letterlijk wil opvatten.