Vierge_allaitant_l'Enfant.jpg

 

12.

De sneeuw verhevigde het gevoel in een bijna  tijdloze maar vooral plaatsloze wereld te leven. De morgenschemering leek zonder wezenlijke daggrens in die van de avond over te gaan. Met de sneeuw weerkaatsten kleine en grote geluiden zonder de harde weerklank van heldere lente- of zomerdagen.

Ook de manier waarop haar ouders met Léon omgingen, vervaagde het tegenwoordige, duwde Emilie zachtjes uit de loop van het jaar 1873 alsof ze naar haar eigen kleine kindertijd kon kijken waarin alleen de hoofdrollen onverklaarbaar ouder waren geworden. Vergeten brabbelzinnetjes, opgeborgen speeltjes en herontdekte liedjes versterkten het archeologisch gevoel puzzelstukjes tot een schaduwknipsel samen te leggen waarin je eigen plaats nu door een ander wezen was overgenomen.

De vrolijkheid en trots van de nieuwe grootouders erkende haar eindelijk als een volwassen buitenstaander die op haar beurt de voorgeleefde rituelen moest herhalen waardoor ze nooit meer stiekem de warmte, eigen aan afhankelijkheid, mocht uitbuiten en de rol van haar kindzijn beetje bij beetje leerde vervangen door het moederlijke, een eigenschap die haar eigen moeder nu met tevredenheid en zelfs een beetje opluchting aan haar kon overlaten om zelf het nieuwe grootmoederlijk bestaan te verkennen.

De verwarring bij zo’n rollenoverdracht was de oorzaak van kleine konflikten en plezierige misverstanden. Grootouders overschatten hun voorraad ervaring, de nieuwelingen klampen zich vast aan een andere koers, het kind groeit op en gaat koppig zijn eigen weg.

Bij niet te bar weer kwam Emile voor enkele dagen naar Lille. Voor het zo ver was, hadden ze elkaar geschreven in het vacuum waarin het verlangen naar elkaars aanwezigheid vervalst wordt door de afstand en de eigen eenzaamheid. Ze stelden het komende samenzijn als een intense gelukservaring voor zoals kinderen naar een feest verlangen en op de dag zelf teleurgesteld zijn over het alledaagse waarin het lang verwachte is gehuld.

Na de woordenloze lijfelijke overgave viel de wereld in zijn meer dan gewone plooi en ging de tijd op aan het bespreken van planningen en het hervertellen van de net verzonden brieven. De drukte in het ouderlijk huis, de zorg voor het bestaan, de vreemde stilte in het appartement bij de kerk, onderdelen van een nieuw leven waarin ze vertrouwde gebeurtenissen werden, hun eigen verveling en herkenning meebrachten, en ze op hun manier de tijd gestalte en herinnering gaven, en zijzelf naast de  gewoonten van de minnaar ook de voordelen van de vriendschap begonnen te waarderen.

Ze wandelden naar het gemeentehuis waar ze de grote collecties bezochten, vaak uit kerkelijk bezit ontvreemd en hier samengebracht in afwachting van een nieuw musueum. Emilie hield van de middeleeuwse meesters en rennaissance-kunstenaars, Emile kon urenlang de maquettes van Vauban bestuderen, grote relëfplannen van versterkte steden uit de vorige eeuw. Ze spraken af elkaar te ontmoeten bij het prachtige beeldje van de Maagd die haar kindje aan haar borst te drinken geeft. (Vierge au lait) Maria houdt de baby vast, steunt hem bij zijn voetje en zijn dij en kijkt liefdevol naar het kind dat met zijn kleine handjes borst en tepel naar zijn mond brengt.

Op de terugweg zwegen ze. Bij het avondmaal kwam de wereld terug. Emilie zou een kerstconcert geven in de Saint Cathérine, Vader Jean Philippe had een ernstig verlies geleden bij de Berlijnse beurscrash, Léon kreeg zijn eerste tandjes en moeder Marie-Louise wilde graag het jaarlijks nieuwjaarsfeest organiseren. Jeanne zei dat de aardappelen niet meer te betalen waren.