“Met een luide stem bereik je niks in China”, zegt Rogge over de organisatie van de Spelen komende zomer in Peking. “Het is een grote fout van mensen in het Westen dat ze steeds maar hun mening willen laten horen. Alle China-deskundigen zullen je zeggen dat maar een ding werkt: een respectvolle en rustige discussie.”

Volgens Rogge kruipen de Chinezen anders in hun schulp. “Dat is wat er nu gebeurt. Er zijn veel protesten met veel verbaal geweld. De Chinezen sluiten zich nu volledig voor alles af”. De Belg gelooft nog altijd dat de Spelen goede invloed zullen hebben op het Aziatische land.
“De Spelen zullen de sociale ontwikkeling van China een impuls geven, China staat daar zelf ook voor open. De relatie met Peking is ook uitstekend, maar we hebben beiden onze prioriteiten en soms zijn die wel eens tegenstrijdig”. (LVK)

1936
Berlijn.
Olympische spelen.

Een respectvolle en rustige discussie.

Engeland zweeg.
Frankrijk zweeg.
De USA hield zijn mond.

Alle Menschen werden Brüder.

Nog vier jaar en het zou 1940 worden.

Tussen Maria met kind en Maria Magdalena, beiden van Jan van Scorel, is het woord barmhartigheid op zijn plaats.

Het zal je maar overkomen: je wordt uitverkoren de moeder van een goddelijk kind te zijn, maar er is toch al de wetenschap dat je kind verraden wordt en op het kruis een wrede slavendood zal sterven terwijl jij er bij bent.

Eigenlijk is de figuur van Maria Magdalena samengesteld uit verschillende vrouwen die in de evangelies voorkomen,” zegt prof.dr. Barbara Baert, docente christelijke kunst aan de KU Leuven.

“Vier verschillende Maria’s raakten in de vroege middeleeuwen versmolten tot de éne, veelzijdige Maria Magdalena.”
– Bij Johannes (20, 11 – 18) ontdekt Maria uit Magdala op de ochtend van Pasen het lege graf. Dwalend in de graftuin ontmoet ze een tuinman, die de verrezene zelf blijkt te zijn.
Als ze hem wil omhelzen, houdt hij haar op een afstand met de woorden die in de Latijnse vertaling Noli me tangere luiden: raak mij niet aan. Dezelfde Maria meldt de leerlingen dat zij Jezus gezien heeft.

– Bij Lucas vinden we Maria van Bethanië,de zuster van Martha, die zich aan Jezus’ voeten neervlijt om te luisteren naar de woorden van haar ‘rabbi’, in tegenstelling tot haar zorgende zuster. Jezus prijst de luisterende Maria. Maria van Bethanië zalft Jezus’ voeten en droogt ze af met haar haren. (Lucas 10, 38 – 42)
– Dat doet bij dezelfde Lucas ook de boetvaardige zondares, die ten huize van de farizeeër Simon de voeten van Jezus wast met haar tranen. (Lucas 7, 37 – 38)
Christus schenkt haar ten aanschouwe van allen vergiffenis met de van betekenis zinderende woorden: “Daarom zeg ik u: haar vele zonden zijn haar vergeven omdat zij veel heeft lief gehad.”
Vlak daarna in hetzelfde Lucasevangelie is er sprake van een Maria van Magdala uit wie Jezus zeven demonen heeft verdreven en die hem samen met andere vrouwen volgt en bedient “met al wat ze bezaten”. (Lucas 8,2)

– Bij Mattheüs, Marcus en Johannes staat Maria Magdalena ook onder het kruis, bij Mattheüs en Marcus is ze ook aanwezig bij de graflegging. Bij alle evangelisten lijkt ze onder de vrouwelijke volgelingen een bevoorrechte, eerste plaats in te nemen.

Je zou bij Scorel zelf ook zo’n samensmelting van zijn vrouwelijke personages kunnen voorstellen.
Vooral dan zijn madonna’s.

Op het beeld hierbij is ze erg jong, een meisje.
Ze moet haar heiligheid niet hebben van een verheven houding of stralenkrans.
Ze is aards.

Vergelijk je haar met het meisjesportret dat ik uit Wenen meebracht, dan zie je net zoals bij Maria Magdalena die combinatie van jeugd en zelfstandigheid.
Het zijn hoe dan ook sterke vrouwen, ze laten niet met zich spotten, maar ze hebben hun glimlach als wapen.

Maria Magdalena houdt haar zalfpot stevig vast net zoals Maria dat doet met het kindje dat daardoor zelfs zijn voetje durft opheffen.

In de kleurbehandeling vind je nog sporen uit de vorige eeuw van de Vlaamse meesters.
Jan van Scorel was trouwens een van de restauratuers van het Lam Gods in Gent en kwatongen beweren dat hij bij dat werk er de Utrechtse domtoren op het paneel heeft bijgeschilderd.

Hij kende dus zijn klassiekers.
Dat merk je ook de behandeling van de kledij die rijkelijk en zwierig is maar daardoor ook de figuren nog bewegingsloos maakt, in zo’n kleren moet je wil stilzitten en pronken.

De gezichten van Scorels meisjes hebben iets ongenaakbaars, ze spotten, ze zeggen ook bijna ‘noli me tangere’, afstand heren.

Het kindje Jezus trekt zich daar niets van aan.
Het steunt op Maria’s schoot, zijn wilde haartjes in de wind en zijn ondeugende blik maakt het menselijk.
Kijk naar zijn handje waarmee hij bijna achter zijn rug Maria’s schoudermantel opheft.

Het menselijke.
Dat is een verfijnde vorm van barmhartigheid.
Hoe heilig je onderwerpen ook zijn, ze treden duidelijk als mensen op en zijn hen daarom zo nabij.

Je hoeft ze niet te fotoshoppen.
Ze hebben zo hun verborgen zwarte kantjes, maar dat maakt ze net herkenbaar.

Van de dienstmaagd des heren tot de vrouw die alles van de wereld kent, of de ogen van het Weense portretjes, nog vol verwachting, je weet maar nooit.

Waarde HANDELAAR-IN-HET-VERLEDEN,

Nog maar pas sprak je je uit over verbanden tussen politieke gebeurtenissen en ons alledaags leven, of daar blokletterde Uw kwaliteitskrant ‘De Standaard’ ‘IK WIL DOOD’, de kreet van naar hun zeggen tal van hedendaagse luxe-kinderen.

Dat zo’n titel tot de verbeelding spreekt, laat ik onbesproken, en dat vrijwel alle politieke partijen, de heer Somers vooraan, daarop springen en ‘er iets aan gaan doen’, zal ook niemand verwonderen.

In de marche van deze gothic revival en het verbieden van allerlei spektakels in Temse had Jeroen Olieslaghers het in een andere krant over het verschil tussen een immorele en een amorele samenleving, en hij duidde vooral de a-moraliteit die uit het internet ons dagelijks om de moede oren zou slaan.

En natuurlijk moeten we ook nog een nieuw hok creëeren: de groep van de hypergevoelige kinderen, kinderen die de sensitieve en ideeënomgeving meer dan hun soortgenootjes zouden ervaren.

De oorzaken van de de ‘doodsdrang’ bij kinderen en jongeren zou liggen in het jachten en jagen, in het mislukken van het project co-ouderschap, het nauwelijks tijd hebben om kind te zijn, en waarde vriend, je kunt zelf de klassieke rij vervolledigen.

Wijze peuten duiden dit verlangen als een drang naar ‘rust’, naar ‘het hebben van een kindertijd’, en je voelt de heer Rousseau wederom op zijn pantoffels komen aangeslopen.

Als collega peut moet ik nu tegemoet komen aan de inderdaad drukke agenda’s van het jeugdig volkje, aan het feit dat wij met zijn allen vinden dat je best de grootste, de sterkste, de mooiste, de magerste en de slimste kunt zijn in de ‘harde’ samenleving.
Maar ik wil ook graag enkele andere accenten belichten waarover vaak al dan niet wijselijk gezwegen wordt om het heilige kind niet te storen.

Er is vooreerst de hype, de trend, de mode.
Je hoeft maar te verwijzen naar ‘die Leiden des Jungen Werthers (1774) van de heer Goethe om de golf van zelfmoorden te duiden die in de grote omgeving van Weimar en ver daarbuiten plaats vond toen het boek verscheen (zegt men)

„Was ich von der Geschichte des armen Werther nur habe auffinden können, habe ich mit Fleiß gesammelt, und lege es euch hier vor, und weiß, daß ihr mir’s danken werdet. Ihr könnt seinem Geist und seinem Charakter eure Bewunderung und Liebe und seinem Schicksale eure Tränen nicht versagen. Und du, gute Seele, die du eben den Drang fühlst wie er, schöpfe Trost aus seinem Leiden, und laß das Büchlein deinen Freund sein, wenn du aus Geschick oder eigener Schuld keinen nähern finden kannst!“

Dat is een inleiding die er niet om liegt, en al is het karakter van de Sturm-und-Drang periode ons vreemd in de 21ste eeuw, het is een eigenschap van het steeds jongere volk om zich zonder wetmatigheden te gedragen al was het maar uit verveling of aandachttrekkerij.

Het schilderij van Willem Amberg: ‘Vorlesung aus Goethes “Werther” maakt bijna ongewild het verband duidelijk: ook toen waren het luxe-kinderen, ook toen sloeg vrijwel zonder aanwijsbare oorzaak de Werther-Fieber toe en de auteur schrijft daarover zelf:

„Die Wirkung dieses Büchleins war groß, ja ungeheuer, und vorzüglich deshalb, weil es genau in die rechte Zeit traf.“

In een volgende uitgave wees hij zijn jonge lezers terecht: het boek was er om te troosten, niet om zelfmoord te plegen zoals het hoofdpersonage na een ongelukkige liefde deed.

Het woord ’troosten’ is gevallen.
Dez pijn van het op de wereld zijn, van te mogen liefhebben, van te kunnen experimenteren, een eigen taal daarover te ontwikkelen, tranen te vergieten, en…getroost te worden.

Net zoals nu bijvoorbeeld ‘Tokio-hotel’ en andere groepen een trend aangeven waarin the gothic revival zichtbaar wordt, droegen in Goethes tijd jongeren de kleren van het hoofdpersonage: een gele broek, gele vest, blauw hemd.
In Werther herkenden ze iets van hun overdadige gevoelens, en het verwondert ons dan ook niet dat er Werther-tassen, koffiekannen, koekjesdozen, zelfs ‘Eau de Werther’ op de markt verscheen.

VERVOLGT DUS

Laten we in de rand beginnen, waarde confrater in de mix.

Deze collage van Roberts werk met een foto uit het net geopende ‘Newseum’ in Washington werkt onmiddellijk.

Vader met zoontje, vader met zijn dochters en uit het Newseum een ruimte waarin de internationale kranten het op 12 september 2001 hadden over 9/11 met daarbij de vlaggemast en onderstel die op één van de twin-torens stond.

De New York times van vandaag bericht over dit Newseum en het zou de Times niet zijn als ze bij deze foto eindigden met: ‘…a box of tissues is made available’.
En dat is niet ironisch of grappig bedoeld, het is het verslag van een werkelijkheid die nog steeds the box met zakdoekjes noodzakelijk maakt.

Deze verhalen van mensen zoals wij, geconfronteerd met de konsekwenties van een bijna niet te vatten fanatisme bombarderen ons met vragen.

Ook dat is een functie van de mix, verbanden leggen.
En dan bedoel ik niet de vinger in de lucht zoals journalisten te vlug doen, deze dominé’s van de lekestaat, maar gewoon de verbanden aanbieden zodat hun werking kan doordringen en ons tot onderzoek aanzet.

Kijk naar de foto uit het Newseum, delen van de Berlijnse Muur, waarbij gesuggereerd wordt dat ze door het toedoen van de vrije pers sneller zou gevallen zijn.
De NY-Times merkt daarbij op:

‘…Actually, it happened when much of the press was looking the other way.’

Maar de verhalen zijn er, en de verbanden tussen ons alledaags leven en ‘de grote politieke gebeurtenissen’ gaan verder dan wij wel vermoeden.

Als de verschrikkelijke grote ego’s van kunstenaars ze niet in de weg staan, kunnen ze ook verteld worden zodat we met iets meer tederheid elkaar tegemoet komen, een vrome wens uiteraard.

Beste Mixer,

Mij tot voorzitter verheffen van ‘DE MIX’ vind ik te veel eer, ik sluit me aan bij de leden en we zullen in het najaar een voorzitter kiezen nadat we beiden een felle strijd in de media hebben uitgevochten.

En als niemand voor zichzelf kiest, blijft de stand 1 – 1 zodat we nog jaren kunnen bakkeleien over mogelijke fraude en intimidatie, het zou een mooi onderwerp voor een vrolijk toneelstuk(je) kunnen zijn.

We laten dus de voorzitter-stoel staan bij het hoopje hierbij afgedrukt en vervoegen ons in de lichamen van zijn beide vrienden ‘de bisschop’ en ‘Diogenes’ (de man die hij na zijn dood zou balsemen en zijn lichaam verborg tot het na de dood van de schilder werd teruggevonden.

Geef toe, het is een mooie mix.
De liefde voor de eenvoudige voorwerpen die hij gemeen heeft met alle grote meesters door de tijden heen, de liefde voor de vrouw(en) en de liefde voor het haveloze.

Je zou de randfiguren als ik ze zo oneerbiedig mag noemen, kunnen schilderen met een soort romantiek voor ellende en armoede, een prentje uit het 18de-19de eeuwse Engeland waarin weesjongetjes een toffe bende vormen onder leiding van Fagin, of de weeshuismeisjes uit Annie waarin het sjofele mee de sfeer van intieme gezelligheid uitstraalt.

Zijn portretten van Diogenes en ‘de bisschop’ zijn genadeloos, want noch armoede noch verslaving of een andere eigenschap die je naar de rand dwingt, hebben een zweem gezelligheid over zich.

Maar de personages gaan ook niet onderuit.
Ze staan er in hun sjofele lijf en leden zoals wij ’s morgens voor de spiegel staan eens het leven aan de zogenaamde ‘nabloei’ is begonnen.

En zoals in het portret van ‘de schilder en Anna’ komt hij gluren, zodat zijn beeld mee in de spiegel weerkaatst, want Anna straalt met dezelfde intensiteit schoonheid uit zoals Diogenes en De Bisschop sjofelheid uitstralen, met dank en ondank aan het leven zelf.

Ook dat gluren heeft hij bijvoorbeeld met Rembrandt gemeen, een extra aanwezigheid voor wie de personages zelf niet mochten volstaan.

En wat doen wij als kijker anders dan ‘gluren’, tot meerdere eer en glorie van de kunst, nietwaar?

Uw broeder in DE MIX.

Allergoede zielentrooster,

Het lijkt wel of wij soms elkaars rol overnemen, jij de beeldexpert en ik word even psychiater.
Wellicht is dat het juiste gevoel als mensen inniger dan gewoonlijk met elkaar omgaan, zij het dan via brieven en bijhorende prenten.

Ik ben er mij van bewust dat ik vaak ook de kant kies van de beoordelaar, van de ver-oordeler.
Het is de oude moralist die in ons allen woont en die nog steeds vanuit de eigen navel zijn (virtuele) hokjes in elkaar knutselt.

Daarom de werken van Lenkiewicz uit mijn beeldbank om de jouwe aan te vullen, en je standpunt meer met het mijne te verzoenen.

Hier zie je de schilder als Sint Antonius.
Hij wil de kleuren van de wereld horen, de geruchten die in veelvoud op ons afstormen.
Aan de andere kant zijn niet zo leuke kijk op ‘de oude dag’, net zoals de twee familieportretten ook wel een beetje elkaars tegengestelde zijn.

Ik geef grif toe dat het toneel waarop wij even ons rolletje vervullen niet altijd schittert, maar vanuit het banale en pijnlijke decor zijn er lichtinvallen, momenten waardoor dit banale dragelijk wordt, zijn vitaliteit terugkrijgt om je persoonlijke touch mee te mogen geven aan de algehele beweging (beter nog “stroming”) die leven heet.

Je kunt vanuit beide ideeën, het banale en het persoonlijke filosofische stellingen en kunstkringen stichten, maar er moeten mogelijkheden zijn om deze werelden te verzoenen, om ze in de mix te laten waarin ze zich voordoen, en ze waarschijnlijk ook meer als mix waar te nemen.

Hun paradox is tegelijkertijd het bestaansrecht van de partij van wie zij het tegengestelde zijn.
Ik weet dat ons westers denken niet zo vlug in paradoxen denkt, wel in tegenstellingen, in wit-zwart of goed-slecht, maar als we erin slagen om via de kunst de aandacht op de mix te trekken en die voortdurend te onderzoeken zodat lhet leven op deze aardkloot humaner zou worden zonder daarom de grote ego’s en bevlogen geesten te moeten bovenhalen, maar ook niet op de cynische zwartgalligheid de enige hoop moeten stellen.

Daarom deze prenten, en ik denk dat Robert die mix heel goed heeft aangevoeld zonder zijn bevlogenheid te moeten opgeven of zonder onder te gaan in het kleurloze van de banaliteit.

Leefden we in de 19de eeuw, dan zouden we ‘de mix’stichten.
Jij mag voorzitter zijn en ik ben de leden.

Je antikwaar

Waarde zielendeskundige,

Wat wij als volwassene niet kunnen, praten en luisteren naar onze (eigen) kinderen, dichten we graag aan de dieren toe, en omgekeerd zo lang ze maar met dieren omgaan kan onze vertedering niet op.

Deze opening dient om een ervaring in te leiden die al onze theoretische gesprekken van enige praktijkkant voorziet.
Op de terugweg van het museum voor Natuurkunde en een bezoek aan de Fnac werd ikzelf en kleindochter van bijna acht in de Amsterdam-express van 16.34 gestouwd.
Dit sardienenvervoer ter zijde gelaten, aan het portier was er nog een klapstoeltje vrij waar het kind kon zitten.
Maar voor het zover was wrong zich een wakkere autochtoon door de massa en installeerde zich breed met krant en aktentas op het plaatsje.
Mooi detail, op zijn tasje stond er als decoratie ‘boeken-boeken-boeken-boeken’ vermeld, en de interesse in de krant verraadde al dadelijk dat het om een intellectuele medemens ging.
Op het andere klapstoeltje zat een allochtoon, nauwelijks twintig te wiegen op de maat van onhoorbare klanken die via een koptelefoontje in zijn oor werden geperst.
Er bleef voor het joch niets anders over dan voor de toiletdeur op de grond te gaan zitten.

Ik weet dat bijna achtjarigen geen trauma’s oplopen van een ritje trein, zittend op de grond, maar het feit dat de hele zittende meute dit joch duidelijk kon waarnemen en dat er niet één ziel opstond om haar een plaatsje aan te bieden en zelf het lijf even aan de klemstang toe te vertrouwen, maakte me werkelijk boos. Ja, en dan?

Beste Antikwaar,

In beelden dialogeren lijkt mij uitstekend geschikt voor een man die de wereld rondreisde met de zoektocht naar beelden als hoofdbezigheid.

Dus kwam ik vlug terecht bij dezelfde Catherine Mckay in twee mooi werken, haar Urban Verticals en een pier nummer 82 in San Francisco.

De cliché’s die bij The Enchanted Garden zouden horen en het gedoe rond de voorliefde voor ‘pieren’ wil ik absoluut niet ter sprake brengen want ze zijn in hetzelfde bedje ziek: de drang naar het paradijs, de ware betoverde tuin en diezelfde drang in een andere vorm om telkens weer naar het beloofde land te kunnen vertrekken en nooit aan te komen.

Bij mijn cliënten (klinkt beleefder dan patiënten) herken ik die drang dadelijk, net zo goed als ik hem bij mezelf kan duiden.
Het is een oude erfenis nog eens bezwaard door de overigens stylistisch knappe Rousseau en tot op de dag van vandaag geldend als we het over schuld en vooral over onschuld willen hebben.

Het paradijs is immers tussen de urban verticals te zoeken en aanwezig in de versleten gehavende pieren waar we onze armzalige bagage kunnen stouwen.
Moeilijk te bevatten dat er eens, in misschien korte tijdspanne, mensen zullen terugkijken naar de 21ste eeuwse urban culture met een zeker heimwee dat ons heimwee naar de Roussiaanse landschappen overlapt.

Landschappen uit voorbije tijden krijgen een glans die ze vaak niet verdienen.
De romantische Dickens prenten vergeten vaak de stank en het oorverdovend lawaai uit de 19de eeuwse stad mee te nemen.
Onze achter-achterkleinkinderen zullen het vertederend hebben over de poging tot stedelijke cultuur uit de 20ste en 21ste eeuw, met het lacherige en hoofdschuddende erbij van de gruwelijke ontploffingsmotoren waarmee wij voor lange tijd hun dromen in de weg hebben gestaan.

Beste ego-dokter,

Een andere manier waarop we onze onmacht-in-het-bestaan uiten is het in-hokjes-denken.
Ik gebruik ten onrechte één van de mooie werken van de Amerikaanse Catherine Mackey met haar visie op ‘Pier 62 in New York’.

Ik probeer daarmee aan te sluiten bij de tegeltjes van Jeff Cohen, de drang van ons allen om te verzamelen, te rangschikken, te catalogiseren.
De ware waanzin van het dagelijks leven kun je met godsdienst of athëistische ethiek (ook een soort religie) tegemoet komen, met het aangespen van een soort ‘karakterharnas’ om een Amerikaanse filosoof te parafraseren, maar eens dat harnas weer is los gemaakt, wordt het zelfbeeld er bepaald niet vrolijker om.
De wereld is immers ingewikkeld, complex, en ik besef dat kleine kinderen met die complexiteit moeite hebben, een doolhof die ons ook als volwassenen parten blijft spelen.

Eén van de noodremmen is het verdelen in hokjes.
Vanuit de atavistische Zarathoustra-hokken goed en kwaad blijft er een resem onderverdelingen mogelijk in een belachelijke poging om de wereld te beheersen: blank en zwart, homo, hetero, werkend en werkeloos, gelovig en ongelovig, je zou kilometers papier met mogelijke opschriften voor elk hokje kunnen vullen.

De banaliteit houdt van hokken, net zoals de commerce.
Doelgroepen heet dat dan, en met die doelgroepen hebben marketeers hun greep (denken ze) op de wereld.
Een cynische manier om duidelijk te maken dat we inderdaad niets persoonlijks meer bezitten tenzij het hokje waarin we ons dan in praatgroepen tegen elkaar aan kunnen schurken.

Lichaam,
mijn speelbroeder
jou naderbij

Bijdehand
en bij de lippen waarmee zwijgend
alles wordt gezegd.

Ik heb me bij jou neergelegd,
ogen-blikken,
stippen van de letterknecht
schuilplaats
voor de bangeriken
die uit de dag
zijn opgedregd.

Lichaam,
mijn speelbroeder
jou naderbij

Ons hart
loopt op de tippen
langs de afgrond
der vergetelheid.

Ravenzwart
de stijle klippen
zeemansgraf
voor een vagebond,
gestorven
in zijn kleine kindertijd.

Lichaam,
mijn speelbroeder
jou naderbij

Waar zijn we jou vergeten
op welk verbrand perron
tussen valiezen hartekreten
en wat pudeur in ’t eindstation?

Lichaam,
mijn speelbroeder
jou naderbij

Briefomslag
waarin de vlinder
tot perkamenten letters
traag verdroogde.

De oude dag,
de uitgeloogde huiden
op het vroegere gezinder
de takken voor de ketters,
de schoonheid als verslinder.

Lichaam,
mijn speelbroeder
jou naderbij

Dat beetje dood,
waaruit ik kom gekropen
als ik ’s morgens wakker word
zal ik weer sterven
in de roerloze klokkenkamer
van de nieuwe nacht.

Dat beetje dood
dat op mijn lichaam plakt
als ik zonder jou de liefde teken
zal ik weer sterven
als de pijnboom in de wind zingt
zonder jouw heldere stem.

Dat beetje dood
van de herinnering aan roekeloze dagen
toen jij in mijn armen woonde
zal ik weer sterven
als de schepen terugkeren
zonder mijn lenige lichtmatroos.

Die korven vol met beetjes dood,
de steendruk van ons lachwekkend leven
waarin we jarenlang begraven zijn,
zal ik niet meer sterven
als jij op een koude paasmorgen
de steen van het vergeten eindelijk wegrolt

en wij in eenzame hoofden
een kus verkopen voor een vlinder

Het leven
eindelijk begrijpen
als lucht waarin het licht
niets en alles is, tegelijkertijd

Natuurlijk was je nog een jongen
stoer uit noodzaak maar bang
toen je naam werd afgeroepen.

Iemand wilde je lange haren samenbinden,
maar je schudde je hoofd
de praatjesmaker zou wel voor je schoonheid zwichten.

In je tas van luipaardhuid
hoorde je de keien tikken
zoals de tijd je naar het brute dwong.

De schittering van angst
in je jongensogen, maar ook je overmoed
die later aan de here God werd toegeschreven.

Met mij dronk de krijger
van het vreemd bedrog
waarmee je zelfs de honden zwijgen liet:
kijk naar je vijand
als naar je beminde, was je hartekreet.

De wind uit de woestijn
speelde in je haren,
bijna bevallig zocht je hand
naar de gladde kei
en voor de reus bekwam
van die melancholische mengeling
waarmee je vrouwelijk en toch mannelijk was
trof hem de steen.

Het mooie schilderij is van Jacob Van Oost, de Oudere, een Brugs schilder die in 1601 geboren werd.
Het hangt in de Hermitage in Sint-Petersburg en geeft een andere kijk op de moed van David, een kijk die je terugvindt in het beeld van Verochio terwijl Rubens en Michelangelo hem als Bijbels Jerommeke hebben afgebeeld.

1.

Met diploma’s
zalft men de erfprinsen
tot waardige opvolgers
van de troon.

Achter grijze collegemuren
hoort men dagelijks fussillades
als wijze raad in inspraakkleren
niet baten mocht.

2.

Zijn hielen op hoge hakken
van eigenwaan,
zijn schouders geschaafd
door verantwoordelijkheid,
heerst hij nors en zwijgend
over de zijnen. De vader.

Elk bevel verkleedt zijn onmacht.
Elk slaan onthult zijn eigen wonden.
Elk roepen verraadt zijn doofheid.

Jouw geboorte krijt de aarde open
waarin hij weldra zal verdwijnen.

De lippen van zijn jonge prinsen zijn
de lippen van de naderende dood.

Zijn enige erfenis is het vaderschap.

Het schilderij is een werk van de Amerikaanse kunstenares Helen Frankenthaler (1967)

2.

Wij sliepen in schoven gebonden
schrijlings op ons stokpaard gezeten,
met meel bestrooid, verdiepten wij
gebakken kinderdromen.

De wortels droegen stemmen,
besmet met ketterij,
maar met sinaasappelbloesem besprenkeld.

Een bruiloftsgedichtje
en een vallende ster
spraken wij als woorden.

Parijse straatjongens
oefenden een gavotte
onder rode regenschermen.

Maar de eksternesten
borstelden als aambeien
de novemberlucht.

Rechters zwaaiden
met kousenophouders.

In groentenwagens
overvielen ze ons,
nog zonneblind
waren wij

3.

De benen lichtjes open
wind in zijn witte haren.

De handen los,
dan in zijn heupen,
is hij het middelpunt.

Eén ogenblik
wordt de zon
ster onder de sterren,
tot hij plotseling als een veulen wegloopt,
en de aarde
opnieuw haar baan begint.