1119871774_2fa1fc939a_o

Het verdronken land van het verleden.
In de literatuur is het vaak een symbool voor een paralelle wereld, maar het feit dat je het verdronkene op het droge van het heden moet bekijken, maakt het perspectief moeilijk en onduidelijk.

Er is niet alleen het beeld van de gebroken rechte lijn uit de fysica, maar de onveranderlijkheid die het afsterven met zich meebrengt, zet ons meer dan eens op een verkeerd been, omdat wij denken dat er een onzichtbare muur tussen het nu en het vroegere staat waarvan alleen de doorkijk (wie is van glas?) de isolatie aanbrengt.

Laten we dus vol deemoed (nog zo’n mooi ouderwets woord) moeite doen om aan de andere kant van dat glas te willen staan, en al zullen wij vanuit het verleden met dezelfde onzekerheid naar de onbekende toekomst moeten leren kijken (ook al zijn we er nu maar al te goed van op de hoogte) we zullen met de optelsom van die twee onzekerheden dichter bij de kern komen omdat wij geprobeerd hebben die ijzige wanden te doorbreken zonder ze te ontkennen.

Met dat voorbehoud zie ik me op deze mooie afbeelding zitten, de verbinding tussen boeken en werkelijkheid en mijn eigen verleden maken me iets minder bang om over de personages van die voorbij tijd te schrijven.

As_We_Age_by_EvilxElf

De status van ons eigen (wel)zijn ontwikkelt zich in diezelfde dynamiek: een balans vinden waarin wij het verleden (als dat al zou bestaan in zijn geïsoleerde vorm) proberen te verbinden met het nu en onze verwachtingen.

De documenten uit onze kindertijd zoals foto’s en mondelinge verhalen van onze ouders, verwarren ons omdat we er niet steeds in slagen de linken te leggen met het wezen op het prentje of in de vertelling, vaak bij tekort aan verbeelding of door ons bewustzijn te weinig ademruimte te geven en ons leven te focussen op de behoeften van het onmiddellijke zodat de verbinding met het voorbije afsterft.

Dat daardoor valse perspectieven ontstaan, spreekt voor zichzelf.
We zijn geneigd het verleden als pasmunt te gebruiken om het tekort dat we nu ervaren, daarmee te kunnen aflossen, een vergissing die ons door verkeerde analyses is aangepraat waardoor we zowel in dat verleden en in het heden van schuld worden vrijgepleit. (denken we)

Historische training bestaat dus niet in het verzamelen van feiten en gebeurtenissen uit het verleden, maar wel in het ontdekken van verbanden en breuken in het grote – als in ons eigen verleden.

En anders dan sommigen menen en zullen poneren dient het verleden niet om het heden te veroordelen of goed te praten, ook die visie getuigt van diepvries historiciteit, maar wel om met de verbanden en breuken lijnen door te trekken, te corrigeren, of in volumes om te zetten zodat we niet telkens het warm water opnieuw moeten uitvinden, een eigenschap waarin we met zijn allen uitblinken.

Morgen keren we terug naar de Gides.