kind leert lopen rembrandt bw

Deze kleine tekening van Rembrandt (c. 1656) Een kind wordt het lopen aangeleerd, past heel mooi bij een eerste schooldag.
Schilder David Hockney besprak het in The Guardian van enkele dagen geleden:

‘The child is being held by her mother and older sister. The mother grips the child firmly, the sister more hesitantly, and Rembrandt observes her looking at the child’s face to see how anxious she is. The lines of her shoulders beautifully indicate this; Rembrandt even turned his pen round and scratched through the ink to emphasise it. It makes me see the child’s face, a hint of worry in it, indicated only by one or two faint marks. One then begins to look at ink, not mothers and sisters, and marks made by a hand, speedily.

The trace of Rembrandt’s hand is still alive. Your eye can go back and forth between brown ink: sister; fast mark: mother. How rewarding this is, to move from the physical surface of the paper to its disappearance when you read the “subject”, and then back again. How many marvellous layers does this drawing have?

een kind leer lopen fr1

The mother has a double profile, Picassoesque. (of gewoon de schaduw?) Was it an accident with the pen that he then used as a master would? Both profiles are fascinating about her character. Her skirt is a bit ragged, without any real detail; one seems to know this, and then marvels at how these few lines suggest it. Then, there’s a passing milkmaid, perhaps glancing at a very common scene, and we know the milk pail is full. You can sense the weight. Rembrandt perfectly and economically indicates this with – what? Six marks, the ones indicating her outstretched arm. Very few people could get near this. It is a perfect drawing.’

1923063985

Kijk naar een andere tekening van de meester waarop een vrouw een kindje vasthoudt terwijl de hond geïntresseerd toekijkt: de armen van de vrouw als een perfecte cirkel waarin de baby teder wordt vastgehouden. Kijk naar de blikrichtingen: vrouw en hond naar kind, kind naar de verte. Tegelijkertijd voel je de emoties, de tederheid van de vrouw, de onzekerheid van het kind, de gehoorzaamheid van de grote hond.

Rembrandt_vrouwmetkindoptrap

Je kunt er ook nog een beweging bijdoen zoals op deze mooie prent: Vrouw met baby van de trap komend. Met haar linker arm ondersteunt ze haar kostbaar vrachtje terwijl haar rechter het joch op de rug vasthoudt. Het kind zelf dat de beweging en de onzekerheid van het trappendalen voelt, drukt zich tegen haar en omklemt haar met beide armpjes waarvan slechts één zichtbaar. Beweging en reactie op beweging samengevat in deze prachtige prent.
Tenslotte, hieronder een heel andere beweging van het kind, een beweging die op de eerste schooldag ook wel eens is opgevoerd.
Niet ieder joch is dadelijk bereid tot ‘leren’ of ‘gemeenschapszin’.

6622c96f75e87786aff350db3b669887