mamasboy

Natuurlijk is Foucault niet blind voor wat er werkelijk gebeurde:

Tevens was zij de wetenschap die in wezen onderworpen was aan de geboden van een moraal waarvan zij de indelingen in de vorm van medische normen herhaalde.
Onder het mom de waarheid te spreken wakkerde zij allerwegen angsten aan; aan de geringste oscilliaties van de seksualiteit dichtte zij een denkbeeldige stamboom van kwalen toe, die van generatie op generatie zouden doorwerken; zij verklaarde de steelse gewoonten van de bedeesden en de kleine, meest eenzelvige manieën tot gevaren voor de maatschappij als geheel, aan buitensporige lusten stelde zij niets minder dan de dood in het vooruitzicht: de dood van de individuen, de generaties, de soort.

Op deze wijze heeft zij zich verbonden met een opdringerige en indiscrete medische praktijk die er als de kippen bij was haar afschuw uit te bazuinen, bereid was de wet en de openbare mening te hulp te snellen, eerder dienstbaar aan de machten van de orde dan dat zij aan de eisen van de waarheid gehoor gaf.
Ongewild naïef in het gunstigste geval, maar meestal opzettelijk leugenachtig, medeplichtig aan wat zij aan de kaak stelde, arrogant en flikflooiend, heeft zij een hele collectie morbide schunnigheden aangelegd die kenmerkend was voor he einde van de negentiende eeuw.

Artsen als Garnier, Pouillet en Ladoucette zijn in Frankrijk haar roemloze klerken geweest, en Rollinat haar voorzanger.

Maar los van deze troebele genietingen eiste zij andere bevoegdheden op; zij wierp zich op tot de souvereine autoriteit over de geboden der hygiëne, door de oude angst voor geslachtsziekte te verbinden met de nieuwe thema’ s van de asepsie, en de grote mythen van de evolutieleer met de recent in het leven geroepen instellingen van de gezondheidszorg; zij gaf voor de fysieke kracht en de morele zuiveheid van het maatschappelijk lichaam veilig te stellen; zij stelde in het vooruitzicht de dragers van smetten, de gedegenereerden en de ontaarde bevolkingsgroepen uit te roeien.
In naam van een historische en biologische noodzaak rechtvaardigde zij de toen dreigend op hand zijnde staatsracismen. Zij fundeerde ze in ‘waarheid’.(p56)

Die verbinding met de gezondheidszorg, denk aan de strijd tegen de masturbatie die zo’n twee eeuwen heeft geduurd, zorgde einde negentiende eeuw voor regelmatige opstoten en hysterische golven in de media, te vergelijken met de zedenangst die het einde van de 20ste eeuw en het begin van de 21ste kenmerkte en kenmerkt.

De pureté dangereuse blijkt een niet uit te roeien objectief, en haar te verbinden met bepaalde categoriën van ‘gedegenereerden’ zorgt voor een wetten-kakkerij waarmee blijkbaar de publieke opinie moet gesust worden en kreten als ‘de veiligheid van onze kinderen’ en andere nobele doelen dienen steeds weer opnieuw om de analytische zin die ons toch als mensen eigen is het zwijgen op te leggen.

Maar laat ik niet vooruitlopen en nog even stilstaan bij de negentiende eeuw, deze kweekvijver van ons hedendaags gedachtengoed.

De vraagt blijft of de stelligheid waarmee Foucault de drang naar waarheid omschrijft zo wezenlijk is in de vertogen als hij dat poneert.

‘Miskenningen, terugtrekkende bewegingen en ontwijkingsmanoeuvres waren slechts mogelijk en hadden slechts effect tegen de achtergrond van deze opmerkelijke onderneming: de waarheid van de seks te zeggen.
Deze onderneming dateert niet van de negentiende eeuw, ook al heeft het project van een ‘wetenschap’ haar een specifieke vorm gegeven.
Zij is de sokkel van alle -naïeve of listige- ronddolende vertogen waarin het weten omtrent seks zo lang verdwaald schijnt te zijn geweest.’

Of zijn we opnieuw in het labirint terechtgekomen?
Sokkels immers hebben al wel eens meer gediend om onbestaande heiligen of zogenaamde heilige principes te vereren.


De prent is van de Amerikaanse kunstenaar Anthony Goicolea, “Mama’s boy”