EEN ONBEKEND KUNSTGENRE

dyn010_original_415_512_jpeg_20344_e4cd14dad955193efe532db7f4cd1a32

John, Betty en Rachel zijn dit.
De drie kinderen van William Rothenstein en Alice Knewstub.
Ze hebben zich verkleed om het verhaal van Alladin uit Duizend en één Nacht te spelen, The Arabian Nights.

Aan de andere kant ‘de spiegel’, een doek van William Orpen met zijn vrouw in de hoofdrol.

dyn010_original_470_600_jpeg_20344_650d7840bfa654d0434360eb1be77b4f

In beide doeken zijn er reminiscenties naar de vroege schilderkunst.
Boven de kinderen hangt de geboorte van de maagd, een doek van Rothenstein met duidelijke inspiratie uit de late middeleeuwse kunst, en ook de spiegel komt je niet onbekend voor als je aan het doek van Van Eyck denkt waar het rijke koppel Arnolfini voor de ronde spiegel poseert en er ruggelings in weerkaatst wordt.

Hier zijn het de kinderen die je ziet.
Victorianen leven niet in een gesloten wereld zoals wel eens werd beweerd.
Ze zijn met de tijd verbonden, ze weten waar de wortels liggen en hun zin voor traditie is spreekwoordelijk en niet alleen voor rituelen bestemd.

Bezoekers uit Europa spraken zich met verwondering uit over de zorg en liefde voor hun kinderen.
De middenklasse immers had meer ademruimte (lees: geldelijke middelen) zodat er tijd voor het gezin overbleef.

dyn010_original_483_640_jpeg_20344_e9b3be396227a8422f78c21d8c6ea44d

De tijd voor het belangrijke in het leven, het niet productief bezig zijn dus, vind je ook terug in deze beide doeken.

Boven het schaakspel van Orpen, en hieronder moeder en kind, van Rothenstein.

dyn010_original_396_512_jpeg_20344_19977edd203fd3075e37f5e114b3b372

Natuurlijk is het al zeer vooruitstrevend dat vrouwen zich met schaak bezig hielden maar tegelijkertijd waren ze in de vroege jaren vooral met de kinderen in ’t getouw.
Al heel vroeg verdwenen de kinderen uit het huis en kwamen ze in kostscholen terecht.
Vooral de band met de vader was meestal afwezig.

Maar de andere hoofdpesoon, het interieur, is ook zeer duidelijk zichtbaar.
De ruimte waarin schaak wordt gespeeld is een doorgang naar de volgende kamer.
Moeder en kind spelen in de ruime living met symbolen van reizen (bootje) en belangstelling voor het schone.

Waarom werd het interieur zo lang vergeten in de schilderkunst?
Frances Borzello schrijft in haar prachtig boek over het interieur:

‘Mais je crois que la raison principale pour laquelle l’ emergence de l’ intérieur a été ignoré tient à la manière dont les critiques ont essayé de comprendre cette tendance.

Les comptes-rendus des grandes expositions de l’ époque s’ appuyaient sur les catégories traditionelles: portrait, paysage et scènes de genre.
Même si les critiques reconnaissaient la nouveauté des intérieurs, ils les classaient dans la categorie “tableaux de genre”, géneralement à la fin de leur articles (mais toujours avant la paragraphe sur les artistes femmes).’

(Intérieurs, les peintres de l’ intimité)

In Frankrijk echter lagen de zaken anders.