passetti

Beide families droomden ervan om ooit een foto te laten maken bij de Italiaanse fotograaf Pasetti op de Nevsky Prospect in Sint Petersburg.
Je ziet de metalen veranda hier boven het voetpad, een sjieke zaak dus, met net zo’n sjieke prijzen.

Er komt net een cab aan (naam voor de huurkoetsen) met een defitige klant voor het atelier.
Als je goed kijkt zie je in de verte de vergulde naald van het Admiraalsgebouw, zo weet je ongeveer waar je je ergens bevindt en wat er achter je ligt.

De ingehouden sfeer in al deze deftigheid werd duidelijk toen de familie Shatz langs de dure winkelramen slenterde en ze luidruchtig en lachend commentaar gaven op de inhoud van de etalages als op sommige passanten.
Een politieman hield hen tegen en vroeg wat er gaande was waarop vader Shatz hem vroeg of er niet gelachen mocht worden in Rusland.
Hij kreeg het mooie antwoord dat ik je in het Russisch niet wil onthouden:
‘Moshno smejatsja no ne tak gromko.’

Wat zoveel betekent als: ‘Lachen mag mag best, maar niet zo luid.’

Een uitspraak die zelfs bij de familie Gilman in slechte aarde zou vallen want de vrijheid van expressie, waaronder het lachen, was hen net zo heilig al konden ze natuurlijk ook het standpunt van de wet bijtreden dat alles met mate hoorde, wat ook in de grote woonkamer van moedertje Rusland mocht gelden.

dyn003_original_567_447_jpeg__7ae421d28d40c071ca7cc173370f2dbc

Natuurlijk bleven de Gilmannen zich op de foto’s van hoffotograaf Bulla op de Nevsky Prospect beroemen, maar toen de jongste Shatz zich als marinekadet in Kronstadt liet fotograferen was zowel de vaderslandsliefde als de exclusiviteit een nieuw argument in de familiestrijd.

Nog maar het feit van het vrij rommelige decor waarin de jonge Shatz zich liet vereeuwigen, en zeker de stoel met harp-decoratie, wekten een licht gegniffel op bij het bekijken van deze foto.

dyn010_original_480_423_jpeg__46c80893a7c0a60ad0d0117674e7ea8a

Tegenaanval was vader Gilmans beeltenis gemaakt bij Wesenberg in Sint Petersburg ter gelegenheid van zijn promotie, toen hij het Stanislas ereteken kreeg opgespeld als derde secretaris bij een onduidelijke nevenafdeling van het ministerie voor havenbeheer.

‘Uw kinderen, mooi Riga, zij liggen aan uw roemrijke boezem…’
Een gezang dat de Gilmannen bij elke gelegenheid aanhieven wanneer een van de familieleden zich in het menselijk gewoel liet opmerken.

dyn006_original_307_477_jpeg__46a12eab66bfd95a52aa795cd288a682

Dit was een ware overwinning.
Want al liepen alle ambtenaren van moedertje Rusland in uniform, het mocht toch nog de macho-ogen van de Shatzen uitsteken die met het schooluniformpje van hun jongste niet op konden tegen een man aan wie zelfs het ereteken van de witte adelaar was beloofd.

Maar de Shatzen scoorden vlug een tegendoelpunt door hun stamhoofd in Petersburg te laten portretteren net toen hij als ‘verdienstelijk burger van de grote havenstad’ de orde van de heilige Anna op zijn borst kreeg gespeld.

dyn006_original_552_410_jpeg__b8cf75ee2ffb718fed753a2a385245ad

Toen ze na 1917 en al die orden en moedertje Rusland verloren en een onverwachte zelfstandigheid verwierven na de nodige twisten en straatgevechten huwde de mooie oudste Shatz’ dochter met de oudste van de Gilmannen.

Ze herinnerden zich hun twisten en grollen als ze een glaasje vodka te veel ophadden, maar de nieuwe familie Gilman-Shatz (bij de Shatzen spraken ze van Shatz-Gilman) zette al vlug een combinatie van hen beiden op de wereld, en die zonen en dochters (ze zouden 5 kinderen hebben) waren in de jaren dertig net op tijd weg om de Duitsers en daarna de Russen te ontlopen.

Maar dat is dan weer een andere geschiedenis!
Ze bouwden vliegtuigen en schreven boeken, dat wel.